YKS milli maç yayını: Belediyelerin dev ekran kararı neden iptal edildi?

Ne oldu?

YKS milli maç yayını, İçişleri Bakanlığı’nın 81 il valiliğine gönderdiği talimatla belediyelerin meydanlarda kuracağı dev ekranlardaki maç yayınının iptal edilmesiyle gündeme gelen bir krizdir. A Milli Futbol Takımı’nın 8 Haziran 2024 Cumartesi günü oynayacağı kritik karşılaşma öncesinde birçok belediye, vatandaşların coşkuyu hep birlikte yaşaması için dev ekran organizasyonları planlamıştı. Ancak bakanlık, aynı hafta sonu yapılacak Yükseköğretim Kurumları Sınavı’nı (YKS) gerekçe göstererek bu etkinliklerin iptal edilmesini istedi. Karar, özellikle sınav merkezlerinin bulunduğu il ve ilçelerde gürültü kirliliği ve güvenlik riskleri oluşabileceği endişesiyle alındı. NTV Haber’in aktardığına göre talimat, “sınavın huzur ve sükunet içinde geçmesi” amacıyla tüm yurtta uygulanacak. Antalya başta olmak üzere pek çok şehirde belediyeler iptal duyurularını peş peşe yaparken, sosyal medyada tepki ve destek mesajları birbirine karıştı.

Neden gündemde?

Karar, Türkiye’de iki büyük kitlenin aynı hafta sonuna denk gelen beklentilerini çatıştırdığı için yüksek sesle tartışılıyor. Bir tarafta üniversite hayali kuran 3 milyonu aşkın aday ve aileleri, diğer tarafta Avrupa Şampiyonası öncesi moral maçına çıkacak milli takımı desteklemek isteyen milyonlar yer alıyor. İçişleri Bakanlığı’nın genelgesi, meydanlarda toplanma kültürünün sınav performansına etkisi üzerine yeni bir tartışma başlattı. Geçmiş yıllarda benzer çakışmalarda alınan tedbirler hatırlandı; ancak bu kez kararın doğrudan bakanlık düzeyinden ve 81 ile eş zamanlı iletilmesi dikkat çekti. Hürriyet gazetesi manşetinde kararı “milli maç coşkusuna YKS ayarı” ifadesiyle duyurdu. Milliyet ise “son dakika” ibaresiyle verdiği haberde, valiliklerin gerekli önlemleri almaya başladığını yazdı.

Bilinmesi gerekenler

İptal kararı yalnızca belediyelerin kuracağı açık hava dev ekranlarını kapsıyor. Kafe, restoran ve özel işletmelerin kapalı alan yayınlarına yönelik şu an için bir kısıtlama bulunmuyor. Ancak belediyeler, meydan organizasyonlarının yanı sıra ses sistemiyle yapılacak toplu etkinlikleri de durdurmuş durumda. İçişleri Bakanlığı’nın talimatı, özellikle sınavın yapılacağı Cumartesi günü saat 10.15 ile akşam saatlerine kadar sürecek oturumlar sırasında çevresel gürültünün minimuma indirilmesini hedefliyor. Milli maçın başlama saati ile sınav çıkış saatlerinin örtüşme ihtimali, güvenlik bürokrasisini harekete geçiren temel unsur oldu.

Belediyelerden gelen açıklamalarda, “vatandaşın maç coşkusunu engellemek değil, sınav mağduriyeti yaratmamak” vurgusu öne çıktı. Antalya Hürses’in haberine göre, Antalya Büyükşehir Belediyesi’nin planladığı dev ekran yayını bizzat valilik uyarısıyla askıya alındı. Benzer şekilde İstanbul, Ankara ve İzmir’de de pek çok ilçe belediyesi sessiz bir şekilde afiş ve duyuruları kaldırdı. Kararın istisnasız tüm illerde uygulanması, büyükşehirlerdeki kalabalık meydanlar kadar, küçük ilçe meydanlarını da kapsıyor.

Sırada ne var?

Gözler şimdi maç saatinde meydanlarda toplanma girişimleri olup olmayacağına ve güvenlik güçlerinin nasıl bir tutum sergileyeceğine çevrildi. Valilikler, sınav gününe özel olarak gürültü denetim ekiplerini sahaya sürecek. Emniyet ve zabıta birimlerinin, izinsiz toplanmalara müdahale edeceği belirtiliyor. Öte yandan dijital platformlar ve ev yayınları bu yıl rekor izlenme rakamlarına ulaşabilir. Milli maç heyecanının bireysel ve aile ortamında yaşanması bekleniyor. YKS oturumlarının tamamlanmasının ardından, akşam saatlerinde kısıtlamanın gevşetilme ihtimali de konuşulanlar arasında. Ancak bakanlık kaynaklarından henüz böyle bir ayrım sinyali gelmedi.

Kamuoyunda “YKS için milli maç yayını iptal edilir mi?” sorgulaması sürerken, yetkililer önceliğin 2024 YKS’nin sorunsuz geçmesi olduğunu yineliyor. A Milli Takım’ın mücadelesi ise statta ve ekran başında milyonları ekran başına kilitlemeye devam edecek.