YKS milli maç yasağı nedir? Meydanlarda dev ekran kararı neden alındı?

Ne oldu?

YKS milli maç yasağı, İçişleri Bakanlığı’nın 2024 Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) öncesinde 81 il valiliğine gönderdiği talimatla meydanlarda dev ekranlarla milli maç yayını yapılmasının engellenmesidir. Karar, A Milli Futbol Takımı’nın yarın oynayacağı maçın saat 22.00’de başlayacak olması ve gece geç saatlere kadar sürecek kutlamaların sınav sabahı gürültü kirliliği yaratarak öğrencilerin uyku düzenini bozma ihtimaline karşı alındı. İçişleri Bakanlığı’ndan yapılan açıklamada, uygulamanın doğrudan YKS’ye girecek adayların mağduriyetini önlemek için hayata geçirildiği vurgulandı.

Neden gündemde?

Türkiye’de büyük turnuvalarda şehir meydanlarına dev ekranlar kurulması ve halkın açık havada toplu olarak maç izlemesi yaygın bir gelenek haline geldi. Yarın oynanacak kritik milli maç öncesinde belediyelerin hazırladığı etkinlik programları, İçişleri Bakanlığı’nın koronavirüs tedbirleri veya asayişe yönelik önceki yasakları anımsatan ancak bu kez tamamen eğitim odaklı gerekçeye dayanan genelgesiyle bir bir iptal edildi. Kararın sosyal medyada kısa sürede duyulması, “milli coşku” ile “öğrencilerin dinlenme hakkı” arasında yoğun bir kamuoyu tartışması başlattı. Valilikler ve belediyeler peş peşe yaptıkları duyurularla açık alanlardaki planlanmış tüm yayınların iptal edildiğini doğruladı.

Bilinmesi gerekenler

• Yasağın yasal dayanağı, İçişleri Bakanlığı’nın doğrudan valiliklere gönderdiği sözlü ve yazılı talimata dayanıyor. Kararın idari bir tedbir olduğu, sokağa çıkma kısıtlaması veya işletmelere yönelik toplu kapatma içermediği belirtildi.
• Uygulama kapsamında sadece açık alanlar ve meydanlardaki dev ekran yayınları hedef alındı. Hanelerde, kafe ve restoranlar gibi kapalı özel alanlarda televizyonla maç izlemenin önünde herhangi bir engel bulunmuyor.
• Kararın hemen ardından birçok büyükşehir belediyesi sosyal medya hesaplarından “meydan etkinliğinin iptal edildiğini” duyururken, bazı belediyeler kurulumu tamamlanmış dev ekranları sökmeye başladı.
• YKS, yarından itibaren Türkiye genelinde milyonlarca adayın katılımıyla gerçekleştirilecek. Sınavın sabah 10.15’te başlayacak olması nedeniyle, önceki gece yaşanacak yüksek sesli kutlamaların adayların konsantrasyonunu ve dinlenme süresini olumsuz etkileyeceği değerlendirmesi yapıldı.

Sırada ne var?

Milli maçın oynanmasıyla birlikte yasağın kendiliğinden sona ermesi bekleniyor. Sınavların tamamlanmasının ardından ise bir sonraki milli maçlar için meydanlardaki toplu izleme etkinliklerinin geçerli mevzuat çerçevesinde tekrar valiliklerin iznine tabi olarak devam etmesi öngörülüyor.