Yabancı yatırımcı alımı neden hız kazandı, sürdürülebilir mi?
Yabancı yatırımcılar, Türkiye piyasalarında son dönemde hem hisse senedi hem de Devlet İç Borçlanma Senetleri'nde (DİBS) dikkat çeken net alımlar gerçekleştirdi. Bu iştahlı alımın arkasında ise ekonomi yönetimindeki politika değişikliği ve artan küresel risk iştahı yatıyor.
Ne oldu?
Yabancı yatırımcı alımı, uluslararası fonların ve bireysel yatırımcıların Türk varlıklarına yönelik net satın alma işlemlerinin hızlanmasıdır. Merkez Bankası ve Bloomberg HT verilerine göre, yabancı yatırımcılar son haftalarda Borsa İstanbul'da ve tahvil piyasasında güçlü net girişler kaydetti. Özellikle 651,5 milyon dolarlık haftalık hisse senedi alımı ile birlikte, swap kanalları ve DİBS tarafında da pozisyonlar artırıldı. Bu tablo, yabancının portföyünde Türkiye'nin ağırlığının yeniden değerlendirildiği bir döneme işaret ediyor.
Neden gündemde?
Bu alım dalgası, Türkiye ekonomisinin son yıllardaki en kırılgan dönemlerinden birinin ardından gelmesi nedeniyle kritik önem taşıyor. Uzun süredir negatif ayrışan Türk lirası varlıklar, Mehmet Şimşek'in Hazine ve Maliye Bakanlığı, Hafize Gaye Erkan’ın ise Merkez Bankası Başkanlığı'na gelmesiyle başlayan ortodoks politikalara dönüş sinyaliyle birlikte ivme kazandı. Faiz artırımları ve sadeleşme adımları, carry trade (faiz getirisi amaçlı döviz girişi) fırsatını tekrar canlandırdı. Küresel piyasalarda ABD Merkez Bankası’nın (Fed) faiz artırımlarının sonuna gelindiği beklentisi de gelişmekte olan piyasalara para akışını tetikleyen bir diğer unsur olarak öne çıkıyor.
Bilinmesi gerekenler
Veriler, yatırımcının yalnızca hisse senedine değil, tahvillere de yöneldiğini gösteriyor. Türk lirası cinsinden Devlet İç Borçlanma Senetleri’nde (DİBS) görülen net alım, yabancının kur riskini sınırlı görerek uzun vadeli pozisyon almaya başladığı şeklinde yorumlanıyor. Ancak bu girişlerin önemli bir kısmının sıcak para (kısa vadeli portföy yatırımı) niteliğinde olduğu unutulmamalı. Resmi verilere göre, yabancı yatırımcının borsadaki takas oranı tarihsel zirvelerinin hâlâ oldukça uzağında. Girişler hızlanmış olsa da henüz kalıcı bir doğrudan yatırım dalgasına dönüştüğünü söylemek için erken. Ayrıca, 5 yıllık kredi risk primi (CDS) düşüş eğilimini korusa da, jeopolitik riskler ve enflasyonla mücadelenin seyri, çıkış kapılarının ne kadar hızlı açılabileceğini belirleyecek.
Sırada ne var?
Piyasa profesyonelleri, yılın geri kalanında TCMB’nin faiz politikası ve enflasyon verilerinin ana katalizör olacağını belirtiyor. Yabancı girişlerinin sürdürülebilir olması için yerel seçimler sonrası yapısal reformların somutlaşması bekleniyor. Uluslararası derecelendirme kuruluşlarından gelecek not artırım sinyalleri de yabancı alımının temposunu belirleyecek. Kısa vadede Moody’s ve Fitch’in Türkiye değerlendirmeleri, özellikle emeklilik fonları ve daha büyük kurumsal yatırımcıların ülkeye dönüş kararında kritik rol oynayacak. Mevcut tablo, yabancının “iştahının” kabardığını ancak bunun henüz bir ziyafete dönüşmek için teyit aradığını söylüyor.
Sık Sorulan Sorular
Yabancı yatırımcı alımının temel sebebi nedir?
Mehmet Şimşek liderliğindeki ekonomi yönetiminin ortodoks politikalara dönüşü ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası'nın (TCMB) agresif faiz artırımları, güveni tazeleyerek yabancıyı Türk varlıklarına yöneltti. Buna ek olarak, küresel piyasalarda FED’in faiz artırım döngüsünü bitireceği beklentisi de gelişmekte olan ülkelere para akışını hızlandırdı.
Yabancılar en çok hangi varlıkları alıyor?
Son verilere göre yabancı yatırımcılar ağırlıklı olarak Borsa İstanbul'da hisse senedi ve yüksek faiz getirisi sunan Türk lirası cinsinden Devlet İç Borçlanma Senetleri'nde (DİBS) net alım yapıyor. Özellikle 651,5 milyon dolarlık haftalık hisse alımı dikkat çekici boyutta.
Bu alım dalgası kalıcı mı, yoksa sıcak para mı?
Şu anki veriler girişin önemli bir kısmının sıcak para (kısa vadeli portföy yatırımı) niteliğinde olduğunu gösteriyor. Yabancı takas oranı hâlâ tarihsel ortalamaların altında. Kalıcılık için yapısal reformların hayata geçmesi ve uluslararası not artırımları gibi somut gelişmeler bekleniyor.