WSJ: ABD-İran barış görüşmeleri Hürmüz gerilimi nedeniyle askıya alındı
Wall Street Journal'ın haberine göre, Umman arabuluculuğunda yürütülen ABD-İran barış görüşmeleri, Hürmüz Boğazı'nda artan gerginlik sebebiyle durduruldu. Müzakerelerin geleceği belirsizliğini korurken, taraflar arasında daha önce 14 maddelik bir mutabakat taslağına yaklaşıldığı iddia ediliyor.
Ne oldu?
ABD-İran barış görüşmeleri, daha önce bir sonuç alınamayan turların ardından bu kez Hürmüz Boğazı'ndaki askeri hareketlilik nedeniyle askıya alındı. Wall Street Journal’ın (WSJ) haberine göre, diplomatik kanallar üzerinden Umman ve Pakistan’ın ev sahipliğinde yürütülen müzakere süreci, bölgede tırmanan gerilim yüzünden durma noktasına geldi. Haberde, görüşmelerin tamamen iptal edilmediği ancak şu aşamada rafa kaldırıldığı belirtiliyor. Bu gelişme, Yemen'deki Husiler ve İran Devrim Muhafızları’nın savaş gemilerinin Hürmüz Boğazı çevresindeki konumlanmalarıyla eş zamanlı yaşandı.
Neden gündemde?
Bu haber, nükleer program, bölgesel nüfuz ve savaş riski arasında sıkışan ABD-İran hattında kritik bir kırılmayı temsil ediyor. Daha birkaç hafta önce İran’a bağlı yarı resmi Mehr haber ajansı, taraflar arasında 14 maddelik bir mutabakat taslağı hazırlandığını ve kalıcı ateşkes dahil pek çok başlığın ele alındığını duyurmuştu. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, İran yönetimini anlaşma konusunda “ciddi” bulduklarını ifade ederken; Başkan Yardımcısı JD Vance, görüşmelerin genel bir ateşkes için “iyi bir zemin” oluşturduğunu söylemişti. Bütün bu olumlu sinyallere rağmen sahadaki askeri gerilim, kağıt üzerindeki iyimserliği gölgede bıraktı.
Bilinmesi gerekenler
Görüşme trafiği son üç yılda neredeyse kesintisiz sürdü. Taraflar ilk olarak 11 Nisan 2026’da Pakistan’da bir araya geldi ve yüz yüze müzakerelerin ilk aşamasını tamamladı. İkinci tur için İslamabat yeniden gündeme gelse de kritik üçüncü tur İsviçre’nin Cenevre kentinde gerçekleşti ve Umman arabuluculuğunda sona erdi. İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan, Cenevre’deki görüşmelerden net bir barış çıkmadığını kamuoyuna bizzat açıkladı. Dikkatler, İsrail’in Güney Lübnan’a dönük olası operasyon hazırlıkları ve ABD’nin bölgede hazır beklettiği askeri güç haberleri arasında diplomatik sürecin nasıl canlandırılacağına çevrilmiş durumda.
Sırada ne var?
Belirsizlik. WSJ’nin haberine göre Hürmüz Boğazı’ndaki gerginlik tırmanmaya devam ederse, görüşmeleri yeniden başlatmak çok daha zor olacak. Buna karşın diplomatik kaynaklar, kanalların tamamen kapatılmadığını ve teknik heyetlerin düşük profilli temaslarının sürebileceğini söylüyor. ABD tarafı, İran’ın nükleer silahlanma eşiğine yaklaşmasını engellemek için masayı tamamen devirme niyetinde değil; Tahran ise yaptırımların hafiflemesi için kapıyı kapatmış görünmek istemiyor. Gözler önümüzdeki günlerde Avrupa başkentlerinden gelebilecek olası arabuluculuk çağrılarında ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin alacağı yeni pozisyonda olacak.
Sık Sorulan Sorular
ABD-İran barış görüşmeleri neden durduruldu?
Wall Street Journal’a göre müzakereler, Hürmüz Boğazı’nda yaşanan askeri gerilim ve bölgedeki güç konumlanmaları sebebiyle askıya alındı. Resmi bir iptal yerine sürecin geçici olarak rafa kaldırıldığı ifade ediliyor.
Şimdiye kadar yapılan görüşmelerde bir anlaşma sağlandı mı?
Hayır. İran yarı resmi ajansları 14 maddelik bir mutabakat taslağından bahsetse de İran Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan, üçüncü turun sonunda masadan barış çıkmadığını açıklamıştı. Henüz imza altına alınmış kapsamlı bir belge mevcut değil.
Görüşmelerin ev sahipliğini hangi ülkeler yaptı?
İlk tur Pakistan’ın İslamabat kentinde, daha sonraki kritik turlar ise Umman arabuluculuğunda İsviçre’nin Cenevre kentinde gerçekleştirildi.