Türkiye’nin dört bir yanında NATO protestoları: Gözaltılar var
İstanbul, Ankara, İzmir ve Adana'da düzenlenen NATO karşıtı protestolarda çok sayıda kişi gözaltına alındı. Eylemler, ittifakın genişleme politikalarına ve Filistin’deki duruma tepki olarak gerçekleştirildi.
Ne oldu?
NATO Protestosu, Türkiye'nin çeşitli şehirlerinde, NATO'nun askeri varlığına ve dış politikadaki yayılmacı stratejilerine karşı düzenlenen eş zamanlı bir sivil itaatsizlik eylemidir. 28-29 Mayıs tarihlerinde özellikle İstanbul, Ankara, İzmir ve Adana'da yoğunlaşan gösterilerde, güvenlik güçleri ile eylemciler arasında kısa süreli gerginlikler yaşandı. İstanbul’da Sözcü Gazetesi’nin aktardığına göre bir grup, NATO’nun savaş politikalarını eleştiren pankartlar taşıyarak yürüyüş gerçekleştirdi. Adana'da ise bir köprüye pankart asan eylemciler polis tarafından gözaltına alındı. Ankara’da Anka Haber’in bildirdiğine göre, izinsiz toplanan çok sayıda kişi hakkında yasal işlem başlatıldı.
Neden gündemde?
Bu protestolar, NATO üyesi ülkelerin savunma bakanları düzeyinde yaptığı kritik toplantıların gölgesinde gerçekleşti. Eylemciler, NATO’nun Ukrayna’daki savaşa müdahil olma biçimini ve İsrail’in Gazze’ye yönelik saldırılarına sağlanan dolaylı desteği hedef aldı. İzmir’deki protestoda atılan “Zirve, yeni savaş cepheleri yaratmaya hazırlanıyor” sloganı, sokağın talebini net bir şekilde ortaya koydu. Protestoların gündemdeki yerini korumasının bir diğer nedeni ise polis müdahalesinin sertliği oldu; çok sayıda kişinin gözaltına alınması, ifade özgürlüğü ve toplantı hakkı tartışmalarını yeniden alevlendirdi.
Bilinmesi gerekenler
Eylemler, Türkiye’deki çeşitli sol ve sosyalist gruplar ile sivil toplum kuruluşlarının çağrısıyla organize edildi. İstanbul’daki yürüyüşte NATO karargahı olarak kullanılan bir binanın önüne siyah çelenk bırakılmak istendi ancak polis bariyeri buna izin vermedi. Ankara’da Kızılay Meydanı’nda toplanmak isteyen kalabalık, çevik kuvvet ekiplerinin kısa sürede müdahalesiyle karşılaştı. Adana’da ise taşkın bir köprüsüne “NATO’ya hayır” yazan dev bir bez pankart asılması, şehir merkezinde trafiğin kısa süreliğine durmasına yol açtı. Tüm bu kentlerde yaşanan gözaltı süreçleri, iç hukuk mekanizmalarının yanı sıra Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi kriterleri açısından da takip ediliyor. Vatandaşların sosyal medya hesaplarında yaptığı paylaşımlar, delil olarak dosyalara eklendi.
Sırada ne var?
Gözaltına alınan onlarca kişinin ifade işlemleri devam ediyor. Emniyet kaynakları, kamu düzenini bozduğu gerekçesiyle göstericilere “2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu’na muhalefet” suçlaması yöneltildiğini belirtiyor. Hukukçular ise barışçıl protesto hakkının anayasal güvence altında olduğunu vurgulayarak serbest bırakılma çağrısı yapıyor. Türkiye Barolar Birliği’nin konuyla ilgili bir izleme raporu yayımlaması bekleniyor. Önümüzdeki günlerde, NATO’nun genişleme gündeminin devam etmesi halinde benzer sivil itaatsizlik eylemlerinin diğer üniversite kampüslerine ve meydanlara yayılabileceği değerlendiriliyor.
Sık Sorulan Sorular
NATO protestoları hangi şehirlerde yapıldı?
Son eylemler ağırlıklı olarak İstanbul, Ankara, İzmir ve Adana’da düzenlendi. Özellikle büyükşehirlerin merkezi noktalarında ve üniversite kampüslerinin yakınlarında toplanıldı.
Protestolarda gözaltı sayısı kaç?
Resmi makamlar tarafından henüz net bir ulusal sayı paylaşılmadı. Ancak Anka Haber ve yerel basın, sadece Ankara'da çok sayıda, Adana’da ise pankart asan bir grubun gözaltına alındığını raporladı.
Protestocular ne talep ediyor?
Eylemciler, Türkiye’nin NATO’dan çıkmasını, ittifakın bölgedeki askeri varlığının sonlandırılmasını ve özellikle İsrail’e verilen desteğin kesilmesini talep ediyor.
Gözaltıların hukuki durumu ne olacak?
Gözaltındakilere genellikle 2911 sayılı kanuna muhalefet suçlaması yöneltiliyor. İfade işlemlerinin ardından adli kontrol veya serbest bırakılma kararları çıkması bekleniyor; barolar süreci hukuki açıdan takip ediyor.