Türk gemisine Rus İHA saldırısı: Karadeniz'de gerilim tırmanıyor
Ukrayna yönetimi, Odesa açıklarında Vanuatu bayraklı bir Türk kuru yük gemisinin Rus İHA'sı tarafından vurulduğunu açıkladı. Saldırıda iki Türk denizci yaralanırken, Ankara olayla ilgili soruşturma başlattı.
Ne oldu?
Türk gemisine Rus İHA saldırısı, Ukrayna'nın Karadeniz'deki Odesa Limanı açıklarında, Türkiye'ye doğru seyir halinde olan bir kuru yük gemisine yönelik gerçekleştirilen insansız hava aracı taarruzudur. Ukrayna Donanması'nın 29 Mayıs 2026'da Telegram kanalından yaptığı açıklamaya göre, Vanuatu bayraklı ve Türk sahipli olduğu belirtilen gemi, Rusya'ya ait bir İHA tarafından hedef alındı. Chornomorsk Limanı yakınlarında meydana gelen saldırıda gemide yangın çıktı ve iki Türk denizci yaralandı. Yaralı mürettebat bölgedeki hastanelere sevk edildi. Ukraynalı yetkililer, geminin Odesa'dan yüklediği tahılı Türkiye'ye taşımakta olduğunu, saldırının sivil denizciliğe yönelik açık bir ihlal olduğunu vurguladı. Rusya tarafından henüz resmi bir açıklama yapılmazken, olayın hemen ardından Türk Dışişleri Bakanlığı devreye girdi ve mürettebatın güvenli tahliyesi için operasyon başlatıldı.
Neden gündemde?
Bu saldırı, Karadeniz'deki sivil deniz trafiğine yönelik tehdidin hangi boyutlara ulaştığını gözler önüne serdi. Rusya-Ukrayna savaşının başından bu yana tahıl koridoru ve sivil gemilerin güvenliği uluslararası kamuoyunun bir numaralı gündem maddelerinden biriydi. Bu defa saldırıya uğrayan geminin doğrudan Türkiye'ye seyir halinde olması ve mürettebatının Türk olması, konuyu Ankara için kritik bir ulusal güvenlik meselesine dönüştürdü. Emekli Tümamiral Cihat Yaycı gibi askeri analistler, sosyal medya paylaşımlarında saldırının arkasında farklı aktörlerin olabileceğine dikkat çekse de resmi Kiev yönetimi, saldırının sorumlusunun Rusya olduğunu net bir dille ifade etti. Türk kamuoyunda, daha önce de Karadeniz'de Türk gemilerine yönelik benzer olaylar yaşanması nedeniyle, hükümetten daha somut koruma tedbirleri alması yönünde baskı artmış durumda.
Bilinmesi gerekenler
Ukrayna Donanması'nın açıklamasına göre saldırı, sabahın erken saatlerinde gerçekleşti. Gemi personelinin sosyal medyaya yansıyan ses kayıtlarında, "Şu anda emniyetteyim bir şey yok. Ama gemi yanıyor. Bizi alsınlar buradan" ifadeleri yer aldı. Bu kayıtlar, saldırının boyutunu ve mürettebatın içinde bulunduğu paniği ortaya koydu. Vanuatu bayrağı taşıyan geminin Türk sahipli olması, denizcilikte sık başvurulan bir kolay bayrak uygulaması olsa da geminin Türk mürettebatla çalışması ve Türkiye limanları arası sefer yapması, konunun doğrudan Türk denizciliğini ilgilendirmesine yol açtı. Dışişleri Bakanlığı olayla ilgili yazılı açıklama yaparak gelişmelerin yakından takip edildiğini, yaralıların durumu ve geminin akıbeti konusunda koordinasyon sağlandığını duyurdu. Saldırının, Rusya'nın Karadeniz'deki sivil hedeflere yönelik artan insansız hava aracı kullanımının bir parçası olduğu değerlendiriliyor.
Sırada ne var?
Ankara'nın olaya ilişkin atacağı adımlar merakla bekleniyor. Türkiye'nin Montrö Boğazlar Sözleşmesi kapsamında Karadeniz'deki deniz trafiğini kontrol etme yetkisi bulunuyor ve bu saldırı, sözleşmenin uygulanmasını daha da kritik hale getirebilir. Uzmanlar, Türkiye'nin hem diplomatik kanallarla Rusya'ya nota vermesini hem de bölgedeki deniz kuvvetleri varlığını artırarak sivil gemilere refakat sağlamasını gündeme getirebileceğini belirtiyor. Ayrıca NATO müttefikleriyle istişarelerin sıklaşması ve Karadeniz'de uluslararası bir deniz güvenliği mekanizmasının oluşturulması fikri yeniden tartışmaya açıldı. Öte yandan Kiev yönetimi, bu tür saldırıların tahıl anlaşmasının ruhuna aykırı olduğunu ve küresel gıda güvenliğini tehdit ettiğini vurgulayarak Birleşmiş Milletler nezdinde girişimlerde bulunacağının sinyalini verdi.
Sık Sorulan Sorular
Türk gemisine yapılan saldırıda can kaybı var mı?
Ukrayna Donanması ve basına yansıyan bilgilere göre saldırıda iki Türk denizci yaralandı. Yaralılar hastaneye kaldırıldı ve durumlarının kontrol altında olduğu bildirildi. Resmi kaynaklarda can kaybına ilişkin bir bilgi yer almıyor.
Saldırıyı kimin gerçekleştirdiği kesinleşti mi?
Ukrayna resmi kaynakları, saldırının Rusya'ya ait bir insansız hava aracıyla düzenlendiğini açıkladı. Rusya tarafı ise konuyla ilgili henüz bir açıklama yapmadı. Olayla ilgili uluslararası soruşturma talepleri gündemde.
Türkiye olaya nasıl tepki gösterdi?
Dışişleri Bakanlığı olayın hemen ardından devreye girerek mürettebatın tahliyesi ve yaralıların tedavisi için operasyon başlattı. Ankara'nın diplomatik girişimlerini sürdürdüğü ve konuyu yakından takip ettiği açıklandı. Ayrıntılı bir kınama veya nota süreciyle ilgili gelişmeler bekleniyor.