Toplu maç izleme yasağı, İçişleri Bakanlığı'nın kritik sınav haftasında aldığı geçici güvenlik tedbiridir

Ne oldu?

İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya'nın 81 il valiliğine gönderdiği talimatla, milli maçların meydanlarda kurulan dev ekranlarda toplu olarak izlenmesine geçici yasak getirildi. Kararın gerekçesi olarak 8-9 Haziran tarihlerinde gerçekleştirilecek Yükseköğretim Kurumları Sınavı (YKS) gösterildi. Sınava sayılı günler kala alınan bu karar, özellikle A Milli Futbol Takımı'nın oynayacağı hazırlık maçı öncesinde futbolseverlerin sokak ve meydanlarda toplanmasının önüne geçmeyi amaçlıyor. Yasak, sınava hazırlanan milyonlarca adayın konsantrasyonunu bozacak gürültü kirliliğinin engellenmesi olarak gerekçelendirilirken, kararın uygulanmasında herhangi bir gevşemeye izin verilmeyeceği vurgulandı.

Neden gündemde?

Gündem maddesi, toplumun geniş kesimini aynı anda fakat birbirine zıt beklentilerle etkileyen iki büyük olayın çakışmasından doğdu. Bir tarafta Türkiye’nin Avrupa Şampiyonası öncesi moral depolamak istediği kritik bir milli maç; diğer tarafta hayatlarının dönüm noktasına bir adım mesafede, mutlak sessizliğe ihtiyaç duyan 3 milyonu aşkın üniversite adayı var. İçişleri Bakanlığı, kamusal alandaki coşkulu kutlamaların ve korna seslerinin sınav motivasyonunu olumsuz etkileyeceği değerlendirmesinde bulundu. Daha önceki yıllarda da benzeri sınav dönemi sessizlik çağrıları yapılsa da, bu kez doğrudan fiziki toplanma alanlarını hedef alan bir yasaklama gelmesi, sosyal medyada "futbol mu eğitim mi" tartışmalarını alevlendirdi.

Bilinmesi gerekenler

İçişleri Bakanlığı'nın talimatı neticesinde belediyeler ve özel işletmeler, açık alanlarda kuracakları dev ekran organizasyonlarını iptal etmek zorunda kaldı. Eğlence mekanlarına gönderilen yazılarda, yüksek sesle müzik yayını ve canlı yayın gösterimleri konusunda uyarılar yapıldı. Uygulamanın kapsamı sadece belediye meydanlarıyla sınırlı kalmayacak; parklar, sahil şeritleri ve araç konvoylarının toplu gösteri yapabileceği açık otoparklar da denetlenecek. Karara uymayanlar hakkında Kabahatler Kanunu kapsamında idari para cezası uygulanacağı bildirildi. Yasaklama kararının süreli olduğu, yalnızca sınav haftasını kapsadığı ve Avrupa Şampiyonası finalleri sırasında bu tür bir kısıtlamanın mevcut olmadığı yetkililerce teyit edildi. Kapalı mekanlar, kafe ve restoranların iç bölümleri ise kendi ses izolasyon önlemleri dahilinde yayına devam edebilecek.

Sırada ne var?

Sınavın sorunsuz geçmesinin ardından yasak kendiliğinden ortadan kalkacak. Asıl merak konusu, milli takımın Almanya'da düzenlenecek olan 2024 Avrupa Şampiyonası'ndaki maçları sırasında nasıl bir uygulama yapılacağı. Finallere sayılı günler kala, belediyeler şimdiden dev ekran organizasyonları için hazırlıklara başlamıştı ancak bu son dakika yasağı nedeniyle planlar askıya alındı. Spor hukuku uzmanları, bu tarz idari kararların geçici olması gerektiğini vurguluyor ve şampiyona dönemi için benzer bir engel beklemiyor. Gözler şimdi, sınavın ardından tansiyonun düşüp düşmeyeceğinde; milyonlarca taraftar ise bu haftayı televizyon başında, sessiz bir coşkuyla atlatmaya hazırlanıyor.