Tek Yön gece kulübü neden kapatıldı? Perde arkasında ne var?
Beyoğlu'nun en eski LGBT+ dostu eğlence mekanlarından Tek Yön gece kulübü, İstanbul Valiliği'nin talimatıyla 'mevzuata aykırı uygulamalar' gerekçesiyle mühürlendi. Kapatma kararı, kulübün organize ettiği iddia edilen bir gemi partisiyle ilişkilendiriliyor.
Ne oldu?
Tek Yön gece kulübü, İstanbul Beyoğlu'nda Sıraselviler Caddesi üzerinde uzun yıllardır faaliyet gösteren ve Türkiye'deki LGBT+ topluluğu için kült bir buluşma noktası haline gelmiş bir eğlence mekanıdır. 30 yılı aşkın süredir hizmet veren kulüp, İstanbul Valiliği'nin talimatıyla 2025 yılı Temmuz ayı başında “mevzuata aykırı uygulama ve işlemler” gerekçe gösterilerek kapatıldı ve mühürlendi. Valilik kararının idari bir denetim sonucunda alındığı belirtilirken, kapatma gerekçesine dair ilk resmi açıklamada somut bir ayrıntı paylaşılmadı. Kararın hemen öncesinde, Tek Yön'ün İstanbul Boğazı'nda bir gemide yaklaşık 3 bin kişilik bir LGBT+ partisi organize ettiği yönünde haberler medyada yer bulmuştu.
Neden gündemde?
Kapatma kararı, LGBT+ topluluğu ve insan hakları çevrelerinde geniş yankı uyandırdı. Tek Yön, yalnızca bir gece kulübü değil, aynı zamanda İstanbul'un en eski gey barlarından biri olarak kentin kültürel hafızasında sembolik bir yere sahipti. 1990'lı yıllardan itibaren LGBT+ bireyler için güvenli bir sosyalleşme alanı sunan nadir açık mekanlardandı. Kapatma kararının, özellikle son dönemde yerel yönetimler ve valilikler eliyle LGBT+ etkinliklerine yönelik artan yasaklama ve müdahalelerin bir devamı olduğu yorumu yapılıyor. Öte yandan bazı muhafazakar basın organları, kulübün gemi partisi organizasyonunu “aile yapısına aykırı” bir faaliyet olarak niteleyerek kapatmayı olumlu karşıladı. Konu, sosyal medyada da iki kutba ayrılmış durumda: bir kesim kararı “toplumsal değerlerin korunması” olarak görürken, diğer kesim bunu “ayrımcılık ve kültürel kıyım” olarak değerlendiriyor.
Bilinmesi gerekenler
Tek Yön 1990'ların başında, LGBT+ bireylerin görünürlüğünün son derece sınırlı olduğu bir dönemde kapılarını açtı. Sıraselviler Caddesi 63/1 numaradaki mekan, zamanla yalnızca İstanbullular için değil, şehre gelen yabancı turistler için de bir uğrak noktasına dönüştü. Gece 23:00'ten sabah 04:00'e kadar açık olan kulüp, drag performansları ve tematik geceleriyle tanınıyordu. Vikipedi'de de belirtildiği üzere Tek Yön, Türkiye'deki gey topluluğu kültüründe öne çıkan bir mekan olarak kayıtlara geçti. Kapatma öncesi yayılan haberlere göre kulüp yönetimi, İstanbul Boğazı'nda büyük bir tekne partisi planlıyordu. İlkses Gazetesi ve Yeni Şafak gibi yayın organları, etkinliğin iptal edildiğini ve geminin İstanbul'a gelmesine izin verilmediğini öne sürdü. Ancak bu gemi etkinliğinin iptali ile mekan mühürleme arasındaki hukuki bağlantı resmi makamlarca detaylandırılmış değil. Valilik açıklamasında sadece mevzuata aykırı uygulamalara atıf yapıldı; hangi spesifik yönetmelik veya kanun maddesinin ihlal edildiği kamuoyuna açıklanmadı. Aynı cadde üzerinde ve çevre semtlerde faaliyet gösteren diğer alkollü eğlence mekanlarına yönelik eş zamanlı bir operasyonun olmaması, kapatmanın hedef gözetici niteliğini tartışmaya açtı.
Sırada ne var?
Tek Yön'ün hukuki süreci henüz netleşmedi. İşletme sahiplerinin, kapatma kararına karşı idare mahkemesine başvurarak yürütmeyi durdurma talep etmesi bekleniyor. Eğer dava açılırsa, mahkemenin vereceği karar emsal teşkil edebilir. Geçmişte benzer idari kararların yargıdan döndüğü örnekler bulunsa da, son yıllarda yerel yönetimlerin ve valiliklerin bu tür mekanlara yönelik tasarruflarında daha keskin bir tutum sergilediği gözlemleniyor. LGBT+ hakları alanında çalışan sivil toplum kuruluşları, kararın hukuki dayanaklarının şeffaflaşmasını talep ediyor. Öte yandan Tek Yön kapatılsa da, mekanın müdavimleri ve topluluk üyeleri sosyal medyada alternatif buluşmalar ve dayanışma etkinlikleri organize etmeye başladı bile. Kısa vadede asıl merak konusu, Valilik ya da İçişleri Bakanlığı düzeyinde, İstanbul'daki ya da diğer büyükşehirlerdeki benzer profildeki mekanlara yönelik yeni bir düzenleme veya genelge yayımlanıp yayımlanmayacağı. Konunun, önümüzdeki günlerde belediye meclislerinde ve TBMM gündeminde de tartışılması olası görünüyor.
Sık Sorulan Sorular
Tek Yön neden kapatıldı?
İstanbul Valiliği tarafından yapılan açıklamada, kulübün 'mevzuata aykırı uygulama ve işlemler' nedeniyle kapatıldığı belirtildi. Ancak somut olarak hangi kanun maddesinin ihlal edildiği detaylandırılmadı. Kapatma kararının hemen öncesinde, kulübün organize ettiği iddia edilen bir tekne partisi gündeme gelmişti.
Tek Yön neredeydi ve ne kadar süredir açıktı?
Tek Yön, İstanbul Beyoğlu'nda Sıraselviler Caddesi üzerinde bulunuyordu ve 1990'ların başından beri yaklaşık 30 yılı aşkın süredir aralıksız hizmet veriyordu. Türkiye'nin en eski gey barlarından biri olarak kabul ediliyordu.
Kapatma kararına tepkiler ne yönde oldu?
LGBT+ topluluğu ve insan hakları savunucuları kararı ayrımcılık ve kültürel bir mirasın yok edilmesi olarak nitelendirerek sert tepki gösterdi. Buna karşın muhafazakar çevreler ve bazı medya organları kararı onayladı.
Tek Yön tekrar açılabilir mi?
İşletme sahiplerinin idare mahkemesine başvurup yürütmeyi durdurma talep etme hakkı bulunuyor. Mahkeme kararına bağlı olarak mekanın geleceği şekillenecek. Ancak mevcut siyasi atmosfer göz önüne alındığında, kısa vadede yeniden açılması hukuki ve idari açıdan zorlu bir süreç olarak değerlendiriliyor.