Otomobilde değer kaybı ödemesi nedir? Zorunlu trafik sigortasında yeni dönem başladı
1 Temmuz itibarıyla zorunlu trafik sigortasında devreye giren düzenlemeyle birlikte değer kaybı tazminatı, doğrudan sigorta şirketince hesaplanıp ödenecek.
Ne oldu?
Değer kaybı ödemesi, kazalı bir aracın onarım sonrası piyasa değerindeki düşüşün karşılanması için yapılan tazminattır. 1 Temmuz itibarıyla zorunlu trafik sigortasında başlayan yeni uygulamayla birlikte, araç sahiplerinin değer kaybı tazminatına erişimi köklü biçimde değişti. Artık değer kaybı ödemeleri, sürücülerin ayrı bir başvuru ya da dava süreciyle uğraşmasına gerek kalmadan, doğrudan sigorta şirketleri tarafından hesaplanacak ve hesaplara aktarılacak.
Neden gündemde?
Daha önce değer kaybı tazminatı almak isteyen araç sahipleri, kaza sonrası karşı tarafın sigortasına başvuruyor, çoğu zaman sigorta şirketlerinin yetersiz ödeme teklifleriyle karşılaşıyordu. Uyuşmazlıklar sigorta tahkim komisyonuna ya da mahkemeye taşınıyor, süreç aylarca uzayabiliyordu. Yeni düzenlemeyle birlikte, değer kaybı hesabına ilişkin parametreler standart hale getirildi ve ödemelerin hızlandırılması amaçlanıyor. Resmi Gazete'de yayımlanan değişikliklere göre, kazaya karışan aracın yaşı, kilometresi, hasar geçmişi ve onarım bedeli gibi kriterler üzerinden sistem üzerinden otomatik hesaplama yapılacak. Böylece sigorta şirketlerinin keyfi indirimlerinin önüne geçilmesi ve vatandaşın mağduriyetinin azaltılması hedefleniyor.
Bilinmesi gerekenler
Yeni uygulama yalnızca 1 Temmuz ve sonrasında gerçekleşen kazaları kapsıyor. Geçmişte meydana gelen kazalar için mevcut başvuru ve dava yolları geçerliliğini koruyor. Değer kaybı talep edebilmek için kazada kusursuz ya da daha az kusurlu olmak gerekiyor. Tamamen kusurlu sürücüler değer kaybı tazminatı alamıyor. Öte yandan, yapılan onarımın fatura ve ekspertiz raporuyla belgelenmesi şart. Aracın daha önce aynı bölgeden hasar kaydı bulunması, değer kaybı hesabını düşüren unsurlar arasında yer alıyor. Yeni sistemle ödemenin doğrudan sigortadan yapılacak olması, tahkim ve arabuluculuk başvurularında zorunlu idari başvuru sürecini de etkileyecek. Sigorta şirketinin 15 gün içinde ödeme yapmaması halinde, araç sahibi yasal yollara başvurabiliyor.
Sırada ne var?
Sektör temsilcileri, otomatik hesaplama sisteminin kısa vadede sigorta primlerinde sınırlı bir artışa neden olabileceğini ancak uzun vadede tahkim yükünü azaltarak maliyetleri dengeleyeceğini öngörüyor. Vatandaşın en çok merak ettiği konuların başında, hesaplama motorunun hangi formülasyonla çalışacağı ve eksper raporlarıyla sistem arasında tutarsızlık oluşması halinde nasıl bir yol izleneceği geliyor. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu'nun (SEDDK) önümüzdeki haftalarda hesaplama kriterlerine dair detaylı bir kılavuz yayımlaması bekleniyor. Ayrıca poliçe yenileme döneminde sigorta şirketlerinin değer kaybı teminatını poliçeye daha şeffaf biçimde yansıtması zorunlu hale gelecek.
Sık Sorulan Sorular
Değer kaybı tazminatı nedir?
Kazaya karışan ve onarılan bir aracın, ikinci el piyasasında aynı model, yaş ve kilometrede hasarsız emsallerine göre düşük fiyatla alıcı bulması durumunda aradaki farkın karşılanmasıdır.
Yeni düzenleme hangi tarihten itibaren geçerli?
Zorunlu trafik sigortasında değer kaybı tazminatına ilişkin yeni sistem 1 Temmuz itibarıyla yürürlüğe girdi. Yalnızca bu tarihten sonraki kazaları kapsıyor.
Değer kaybı ödemesi otomatik olarak yapılacak mı?
Evet. Yeni uygulamayla birlikte kaza sonrası sigorta şirketi değer kaybını standart kriterlerle hesaplayarak doğrudan ödemeyi gerçekleştirecek. Ayrıca başvuru yapmaya gerek kalmayacak.
Tam kusurlu sürücü değer kaybı alabilir mi?
Hayır. Değer kaybı tazminatı yalnızca kazada kusursuz ya da daha az kusurlu olan araç sahibi tarafından talep edilebilir.