Öğrenci affı teklifi nedir? Meclis'e sunulan düzenlemede kimler yararlanacak?
Yükseköğretim kurumlarıyla ilişiği kesilen binlerce öğrenciyi yakından ilgilendiren öğrenci affı teklifi TBMM Başkanlığı'na sunuldu. Düzenlemenin bu hafta içinde komisyon görüşmelerine başlanması bekleniyor.
Ne oldu?
Öğrenci affı teklifi, üniversitelerden çeşitli nedenlerle ilişiği kesilen öğrencilerin yeniden kayıt yaptırabilmesini öngören bir yasa değişikliği önerisidir. Uzun süredir kamuoyunda tartışılan ve çok sayıda vatandaşın beklediği düzenleme, iktidar partisi milletvekillerinin imzasıyla Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Başkanlığı'na sunuldu. T24'ün aktardığına göre 14 maddelik kanun teklifi, 2024-2025 eğitim-öğretim yılı başlamadan yasalaşmayı hedefliyor. Teklifin en önemli çıkış noktası, özellikle salgın dönemi ve sonrasında yaşanan ekonomik zorluklar nedeniyle eğitimine devam edemeyen gençler için bir telafi imkanı oluşturmak.
Neden gündemde?
Konu, AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler'in geçtiğimiz günlerde yaptığı "Öğrenci affıyla ilgili çalışmamızı tamamladık, bu hafta Meclis Başkanlığı'na sunacağız" açıklamasıyla yeniden alevlendi. Anka Haber Ajansı'nın geçtiği detaylara göre teklif, yalnızca lisans programlarını değil, ön lisans ve yüksek lisans öğrencilerini de kapsıyor. CNN Türk'ün son dakika olarak duyurduğu gelişme sonrası sosyal medyada ve üniversite öğrencileri arasında geniş yankı buldu. Kamuoyunda "af beklentisi" uzun süredir karşılık bulduğu için Meclis'teki bu somut adım, milyonlarca genci ve aileyi doğrudan ilgilendirirken, akademik çevrelerde kalite tartışmalarını da beraberinde getirdi.
Bilinmesi gerekenler
Düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin dikkat etmesi gereken bazı kritik ayrıntılar bulunuyor. Investing.com'un haberine göre af kapsamı, 2013 yılından sonra kaydını donduran veya ilişiği kesilen öğrencileri içeriyor. Azami süre sınırını aşanlar için ek bir hak tanınması öngörülüyor ancak Yükseköğretim Kurulu (YÖK) tarafından belirlenen kontenjan sınırlamaları ve akademik takvim geçerliliğini koruyacak.
Teklifin en çok merak edilen maddesi, disiplin cezasıyla okuldan uzaklaştırılan öğrencilerin durumu. Ülke TV'nin aktardığı bilgilere göre, terör örgütü üyeliği gibi ağır suçlardan mahkumiyet alanlar hariç olmak üzere, disiplin cezalarının büyük kısmı bu afla silinecek. Bir diğer önemli nokta ise harç ve katkı paylarına ilişkin. Geçmiş dönem borcu olan öğrencilerin, teklifin yasalaşmasından sonra belirli bir süre içinde mali yükümlülüklerini yerine getirmeleri halinde kayıt haklarını kazanabileceği belirtiliyor. Teklifin yasalaşması durumunda başvuruların e-devlet üzerinden alınması planlanıyor.
Sırada ne var?
Teklif, önümüzdeki günlerde Milli Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu'nun gündemine alınacak. Komisyon aşamasında detaylar netleşecek ve muhalefetin değişiklik önergeleri tartışılacak. Mevcut siyasi iklim göz önüne alındığında, teklifin Genel Kurul'da yeterli oyu alarak yasalaşmasına kesin gözüyle bakılıyor. Resmi Gazete'de yayımlanmasıyla birlikte üniversiteler başvuru takvimini ilan edecek. Beklenti, 2024-2025 akademik yılı kayıt dönemine yetiştirilmesi yönünde.
Sık Sorulan Sorular
Öğrenci affı teklifi hangi yıldan sonra ayrılanları kapsıyor?
Mevcut teklif metninde 2013 yılı ve sonrasında yükseköğretim kurumlarıyla ilişiği kesilen öğrencilerin kapsam dahilinde olması öngörülüyor. Kesin tarih aralığı, komisyon görüşmelerinde netleşecek.
Disiplin cezası alan öğrenciler aftan yararlanabilecek mi?
Genel çerçeveye göre basit disiplin suçları af kapsamına alınacak. Ancak terör suçları ve devlet güvenliğine karşı işlenen ağır suçlardan mahkumiyet alanlar yararlanamayacak. Nihai kararı TBMM vermekle birlikte, idari para cezaları ve kınama gibi cezaların silinmesi bekleniyor.
Öğrenci affı için başvurular ne zaman başlayacak?
Yasa teklifinin bu ay içinde yasalaşması halinde, başvuru takvimi üniversiteler tarafından ilan edilecek. Geçmiş uygulamalarda olduğu gibi başvuruların e-devlet kapısı üzerinden alınması planlanıyor.