Miçotakis açıklaması: Ankara'da 'yeni sayfa' mesajı ve F-35 gerilimi

Ne oldu?

Miçotakis açıklaması, Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis'in Ankara'da gerçekleşen temasları ve sonrasında yaptığı, Türkiye ile ilişkilerde yeni bir döneme işaret eden ancak savunma konularındaki hassasiyetleri de açığa çıkaran beyanlarını kapsıyor. Miçotakis, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile görüşmesinin ardından ilişkilerde “yeni bir sayfa” açılmasından söz ederken, ABD’nin Yunanistan’a F-35 savaş uçağı tedarik sürecine yönelik sorular karşısında ise net konuşmaktan kaçındı. Özellikle NATO Zirvesi marjında yaptığı değerlendirmeler, Atina’nın hem diyalog hem de askeri denge arayışını bir arada yürüttüğünü gösterdi. Bazı Türk basın organları, Miçotakis’in Türkiye’den algıladığı tehdit konusundaki ifadelerini “haddini aşmak” olarak nitelendirirken, Yunan basını ise Türkiye’den yükselen tepkilerin Miçotakis’in “canını sıktığını” yazdı.

Neden gündemde?

Bu açıklamalar, Türkiye-Yunanistan ilişkilerinin seyri ve Doğu Akdeniz’deki güç dengesi açısından kritik bir döneme denk geldiği için gündemin üst sıralarında yer alıyor. Bir yanda Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Miçotakis arasında yakalanan diyalog ivmesinin somut adımlara dönüşüp dönüşmeyeceği sorgulanırken, diğer yanda ABD’nin Yunanistan’a F-35 satışına onay vermesi ve Türkiye’nin bu duruma gösterdiği sert tepki gerilimi canlı tutuyor. Miçotakis’in bir soru üzerine “F-35 konusunda yorum yapmayacağım” demesi, Türkiye’de “rahatsızlığın itirafı” olarak yorumlandı. A Haber’in “Yunan Miçotakis NATO Zirvesi'nde haddini aştı” manşetiyle duyurduğu üzere, Yunan liderin ülkesini Türkiye tarafından tehdit altında göstermesi, Ankara’daki iyimser havayla çelişen bir söylem olarak değerlendiriliyor.

Bilinmesi gerekenler

Miçotakis’in mesajları iki ana eksende şekilleniyor. Birincisi, Cumhurbaşkanı Erdoğan ile yürütülen normalleşme sürecine verdiği destek. Bu kapsamda, Ankara’da alınan kararların ve yapılan görüşmelerin ardından “yeni sayfa” ifadesini kullanması, Ege’de keşif ve görüş ayrılıklarının diyalog yoluyla yönetilmesi iradesini yansıtıyor. İkincisi ise savunma alanındaki rekabet. Türkiye’nin F-35 programından çıkarılmasının ardından Yunanistan’ın bu uçakları tedarik edecek olması, Atina için stratejik bir kazanım olarak görülse de, Miçotakis’in bu konuda sessiz kalmayı tercih etmesi dikkat çekici. Sözcü Gazetesi’nin “F-35 açıklaması Yunan Başbakanı'nın canını sıktı” başlığı, Türk yetkililerin sert çıkışlarının Atina’da karşılık bulduğuna işaret ediyor. Yeniçağ Gazetesi ise Miçotakis’in bu kez “bambaşka konuştuğunu” belirterek, liderin üslubundaki değişime vurgu yapıyor.

Sırada ne var?

Kısa vadede gözler, iki ülke arasında oluşturulan diyalog mekanizmalarının işleyişinde olacak. Olumlu havanın korunması halinde, Ege’deki itilaflı konularda yeni gerilimlerin önüne geçilmesi bekleniyor. Ancak Yunanistan’a ilk F-35’lerin teslimat süreci yaklaştıkça, Türkiye’nin egemenlik hakları ve hava sahası hassasiyetleri çerçevesinde alacağı tutum belirleyici olacak. NATO bünyesindeki müttefiklik ilişkisi ile ikili düzeydeki rekabet arasındaki ince çizgi, hem Erdoğan hem de Miçotakis’in atacağı adımlarla şekillenecek. Önümüzdeki dönemde yapılması planlanan üst düzey ziyaretler ve güven artırıcı önlemler, açıklamalardaki yapıcı tonun sahada karşılık bulup bulmayacağını gösterecek asıl test olacak.