Meclis mesaisi neden uzadı? TBMM çalışma süresi tartışmaları yeniden alevlendi
Türkiye Büyük Millet Meclisi'nin çalışma süresine ilişkin yeni düzenlemeler resmileşirken, yoğun yasama gündemi nedeniyle Meclis'in Temmuz sonuna kadar aralıksız mesai yapması bekleniyor.
Bu yazıyı sesli dinle
Ne oldu?
TBMM çalışma süresi, Anayasa ve İçtüzük çerçevesinde belirlenen takvimden saparak yeniden uzatıldı. Resmi Gazete'de yayımlanan kararla birlikte, normal şartlarda 1 Temmuz itibarıyla tatile girmesi gereken Genel Kurul'un çalışmalarına devam edeceği kesinlik kazandı. Meclis Başkanlığı'nın aldığı karar doğrultusunda, milletvekillerinin mesaisi Temmuz ayının son haftasına kadar sürecek. Bu kapsamda Genel Kurul'un haftalık çalışma saatleri de yeniden düzenlendi; oturumların 14.00-21.00 saatleri arasında yapılması kararlaştırıldı. Meclis'in tatile girdiği dönemlerde ise idari birimler 08.30-17.30 saatleri arasında hizmet vermeye devam edecek.
Neden gündemde?
Meclis gündemindeki yoğunluk, çalışma süresinin uzamasının temel gerekçesi olarak öne çıkıyor. İktidar partisi kaynakları, başta 9. Yargı Paketi olmak üzere ekonomi ve güvenlik alanındaki kritik düzenlemelerin yasalaşması için Meclis'in ara vermeden çalışması gerektiğini belirtiyor. Özellikle enflasyonla mücadele kapsamında atılması planlanan yasal adımlar ve kamu maliyesine ilişkin torba yasa teklifleri, takvimin sıkışmasına neden oldu. Muhalefet cephesi ise çalışma süresinin uzamasını, iktidarın seçim öncesinde verdiği sözleri yetiştirme telaşı olarak yorumluyor. Öte yandan, son günlerde kamuoyunda tartışılan haftada 4 gün çalışma modeline ilişkin TBMM Dilekçe Komisyonu'na binlerce başvuru yapılması da çalışma süresi tartışmalarını alevlendiren bir başka faktör oldu.
Bilinmesi gerekenler
TBMM'nin çalışma takvimi, Anayasa'nın 93. maddesi ve TBMM İçtüzüğü'ne dayanıyor. Normal koşullarda Meclis, 1 Temmuz'da başlayan yaz tatiline 1 Ekim'e kadar devam ediyor. Ancak savaş hali, olağanüstü hal ya da Genel Kurul kararıyla bu süreç değiştirilebiliyor. Son üç yılda, deprem felaketi, seçim süreçleri ve ekonomik düzenlemeler nedeniyle Meclis'in tatil süresi belirgin biçimde kısaldı. Genel Kurul'un toplanmadığı günlerde Meclis idari birimleri 09.00-18.00 saatleri arasında hizmet verirken, komisyon toplantıları da bu mesai diliminde gerçekleştiriliyor. 2025 sonunda Dilekçe Komisyonu'na yoğun başvuru yapılan haftada 4 gün çalışma önerisi ise şimdilik yalnızca bir talep düzeyinde bulunuyor; herhangi bir yasal teklife dönüşmüş değil.
Sırada ne var?
Temmuz ayının sonuna kadar sürecek yoğun mesai döneminde, 9. Yargı Paketi'nin Genel Kurul'dan geçirilmesi öncelikli hedef olarak görülüyor. Bunu, kamuoyunda "torba yasa" olarak bilinen ve farklı alanlarda düzenlemeler içeren kanun teklifinin görüşmeleri izleyecek. Meclis'in Ağustos ayında kısa bir ara vermesi, Eylül'de ise yeni yasama yılı hazırlıklarına başlaması planlanıyor. Muhalefetin, çalışma saatlerinin milletvekillerinin yasama performansına etkisi üzerine bir araştırma önergesi vermesi de bekleniyor. Öte yandan, Dilekçe Komisyonu'na ulaşan 4 günlük çalışma haftası taleplerinin komisyon gündemine alınıp alınmayacağı, önümüzdeki ayların merak edilen başlıkları arasında yer alıyor. Meclis kulislerinde, sonbahar döneminde çalışma saatleri ve tatil takvimine dair daha kapsamlı bir reform önerisinin gündeme gelebileceği de konuşuluyor.
Sık Sorulan Sorular
TBMM'nin çalışma süresi neden uzatıldı?
Yoğun yasama gündemi, özellikle 9. Yargı Paketi ve ekonomik düzenlemelerin yetiştirilmesi gerekliliği nedeniyle Meclis'in tatil yapmayarak Temmuz sonuna kadar çalışması kararlaştırıldı.
TBMM normalde ne zaman tatile girer?
TBMM İçtüzüğü'ne göre Meclis, 1 Temmuz'da yaz tatiline girer ve 1 Ekim'de yeni yasama yılına başlar. Ancak Genel Kurul kararıyla bu süreç değiştirilebilir.
Haftada 4 gün çalışma modeli Meclis'te kabul edildi mi?
Hayır, henüz kabul edilmedi. TBMM Dilekçe Komisyonu'na bu yönde yoğun başvurular yapılsa da konuyla ilgili yasal bir teklif sunulmuş değil.