Martı TAG nedir, neden yeniden gündemde? Mahkeme süreci ve taksicilerin tepkisi

Ne oldu?

Martı TAG, ulaşım odaklı bir mobilite şirketi olan Martı tarafından geliştirilen, kullanıcıların birbirlerine yolcu taşımacılığı hizmeti sunmasını sağlayan bir araç paylaşım uygulamasıdır. Platform, tüm yolculukların "hatır taşımacılığı" kapsamında ve herhangi bir komisyon alınmadan gerçekleştirildiğini belirtiyor. Uygulamanın kaderini belirleyecek en kritik dönemeç ise İstanbul 14. Tüketici Mahkemesi’nde görülen haksız rekabet davası. Son duruşma Çağlayan Adliyesi'nde gerçekleşirken, İstanbul Taksiciler Odası’nın talebi üzerine daha önce uygulamaya kısmen durdurma kararı verildiği, ancak Kasım 2024'te bir mahkemenin bu kararı kaldırarak Martı TAG'ın önünü açtığı biliniyor. Kayseri'den gelen destek açıklamaları, konunun yalnızca İstanbul'u değil, Anadolu kentlerindeki taksi esnafını da yakından ilgilendirdiğini gösteriyor.

Neden gündemde?

Uygulama, geleneksel taksi esnafı ile yeni nesil mobilite çözümleri arasındaki çatışmanın somut bir örneği haline geldi. Taksiciler, Martı TAG’ın ticari plaka ve ruhsat taşımayan özel araçlarla yolcu taşımacılığı yaparak haksız rekabet yarattığını ve mevcut yasal boşlukları kullandığını savunuyor. Özellikle Alanya ve Kayseri gibi turizm ve ticaret kentlerindeki taksi esnafı, davanın sonucunun kendi bölgelerinde de emsal teşkil edeceğini düşünüyor. Öte yandan, tüketici cephesinde uygulama daha uygun maliyetli ve erişilebilir bir alternatif olarak görülüyor. Aylardır süren dava süreci, geleneksel ulaşım yöntemleriyle paylaşım ekonomisinin nasıl bir arada yaşayacağı sorusunu gündemde tutuyor.

Bilinmesi gerekenler

Hizmetin yasal zemini tam olarak netleşmiş değil. Martı, yolculukların hatır taşımacılığı kapsamında olduğunu ve komisyon almadığını sürekli vurgulasa da, İstanbul Taksiciler Odası bu modelin perde arkasında ticari bir faaliyet yürütüldüğünü iddia ediyor. 2026 yılı itibarıyla yapılan bazı yasal düzenlemelerle hizmetin belirli şartlara bağlandığı, ticari plaka ve ruhsat zorunluluğu gibi kriterlerin tartışmaya açıldığı belirtiliyor. Sürecin en dikkat çeken hukuki kırılması ise bir mahkemenin Kasım 2024'te verdiği kararla Martı TAG'ı serbest bırakmasıydı; bu karar sosyal medyada geniş yankı bulmuş ve tüketiciler tarafından sevinçle karşılanmıştı. Ancak hukuki sürecin devam etmesi, bu kararın nihai olmadığını ve yeni itirazların yapılabileceğini gösteriyor.

Sırada ne var?

Gözler, İstanbul’daki mahkeme sürecinin gelecek duruşmalarında. Taksiciler odasının itirazlarını sürdürmesi beklenirken, mahkemenin nihai kararı yalnızca Martı TAG’ın değil, Türkiye'de faaliyet gösteren tüm benzer araç paylaşım platformlarının akıbetini doğrudan etkileyecek. Karar, "hatır taşımacılığı" kavramının kapsamını daraltabilir ya da yeni düzenlemelerin kapısını aralayabilir. Martı cephesi ise mahkeme kararı lehine olursa hizmet ağını genişleteceğinin sinyallerini daha önce vermişti. Öte yandan, hükümetin ve ilgili bakanlıkların konuya dair kapsamlı bir yasal çerçeve çizmesi yönündeki kamuoyu baskısı da giderek artıyor.