Komedyen Tuba Ulu'nun 'Kanuni' şakası yargıya taşındı: Savcıdan hapis cezası talebi

Ne oldu?

Komedyen Tuba Ulu, bir televizyon programında canlandırdığı Kanuni Sultan Süleyman karakteriyle yaptığı bir şaka nedeniyle yargılanıyor. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından hazırlanan iddianamede, Ulu'nun skeçte kullandığı ifadelerin 'halkın bir kesiminin benimsediği dini değerleri alenen aşağılama' suçunu oluşturduğu öne sürüldü. Savcı, komedyenin Türk Ceza Kanunu'nun 216. maddesi kapsamında 6 aydan 1 yıla kadar hapisle cezalandırılmasını istedi. Dava, ifade özgürlüğü ve mizahın sınırları konusunda yeni bir tartışmanın fitilini ateşledi. Mahkeme, 2 Nisan 2025 tarihinde görülen duruşmada eksikliklerin giderilmesi için davayı ileri bir tarihe erteledi.

Neden gündemde?

Tuba Ulu davası, Türkiye'de son dönemde komedyenlere ve içerik üreticilerine yönelik açılan soruşturmaların bir yenisi olarak dikkat çekiyor. Ulu'nun yargılanmasına konu olan skeçte, Kanuni Sultan Süleyman'ı taklit ederken Hürrem Sultan için 'Kadın bastırdı nikâhı' şeklinde bir ifade kullandığı belirtiliyor. Şikayet üzerine başlatılan soruşturma, mizahın tarihi karakterleri ele alış biçiminin hukuki boyutlarını yeniden gündeme getirdi. Dava, hem Ulu'nun sevenleri hem de ifade özgürlüğü savunucuları tarafından yakından takip ediliyor. Özellikle sosyal medyada, bir komedyenin rol gereği sarf ettiği sözlerden dolayı hapis cezasıyla karşı karşıya kalması geniş yankı buldu. Gözaltı süreci ve akabinde başlayan yargılama, komedi dünyasında tedirginliğe yol açarken, benzer davaların emsal teşkil edebileceği konuşuluyor.

Bilinmesi gerekenler

Tuba Ulu, stand-up gösterileri ve televizyon programlarındaki skeçleriyle tanınan bir komedyendir. Osmanlı padişahları ve saray hayatına dair mizahi anlatımları ile bilinir. Hakkındaki dava, özellikle Kanuni Sultan Süleyman gibi tarihi ve dini hüviyeti olan bir figürün komedi unsuru yapılmasının sınırlarını sorgulatıyor. Hukuki süreçte savcılık, söz konusu ifadelerin eleştiri veya mizah sınırlarını aşarak toplumun bir kesiminin dini hassasiyetlerini hedef aldığı görüşünde. Buna karşın savunma tarafı ve Ulu'yu destekleyen hukukçular, ifadenin bir skeç bağlamında, kurgusal bir karakter tarafından söylendiğini ve ceza tehdidinin Anayasa'nın güvence altına aldığı düşünce ve ifade özgürlüğüne aykırı olduğunu vurguluyor. Mahkeme süreci devam ederken, BBC Türkçe ve Bianet gibi kuruluşlar davanın seyrini ve erteleme kararını okurlarına aktardı.

Sırada ne var?

Duruşma, usule ilişkin eksikliklerin tamamlanması amacıyla ertelendi. Bir sonraki celsede, mahkemenin tarafların beyanlarını dinlemeye devam etmesi ve esas hakkındaki görüşünü açıklaması bekleniyor. Mahkeme heyeti, komedyenin ifadesinin suç kastı taşıyıp taşımadığını ve fiilin ifade özgürlüğü çerçevesinde kalıp kalmadığını değerlendirecek. Kararın, benzer nitelikteki soruşturmalar için bir dönüm noktası olabileceği belirtiliyor. Tuba Ulu'nun beraat etmesi halinde, mizah ve eleştiri özgürlüğünün altı yeniden çizilmiş olacak. Aksi bir karar ise tarihi karakterleri konu alan komedi içeriklerinin ciddi hukuki riskler barındırdığı anlamına gelebilir. Kamuoyunun ve basının ilgisi, davanın geleceği adli yıl içinde alması beklenen yeni duruşma tarihinde yoğunlaşacak.