DOA geri dönüşüm makinesi nerelerde var? İstanbul depozito iade noktaları listesi ve ödeme detayları
Türkiye genelinde 81 ilde yaygınlaşan Depozito İade Sistemi kapsamında İstanbul'da DOA geri dönüşüm makinelerinin konumları ve pet şişe başına verilen ücret vatandaşlar tarafından sorgulanıyor.
Ne oldu?
doa geri dönüşüm makinesi nerede var istanbul sorusu, özellikle 1 Ocak 2025 itibarıyla zorunlu hale gelen Depozito İade Sistemi (DİS) sonrası sıkça araştırılıyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın yetkilendirdiği Türkiye Çevre Ajansı tarafından yürütülen sistem, Darphane ve Damga Matbaası Genel Müdürlüğü'nün geliştirdiği Depozito İade Otomatları (DOA) aracılığıyla çalışıyor. İstanbul'da şu an için Tuzla, Pendik ve Kartal ilçelerinde belediyelere ait sosyal tesisler, bazı zincir marketler ve üniversite kampüsleri pilot bölgeler arasında yer alıyor. Bakanlık, yıl sonuna kadar İstanbul genelinde makine sayısını 500'ün üzerine çıkarmayı hedefliyor.
Neden gündemde?
Depozito İade Sistemi, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun ilgili maddesi gereğince 2021'de yasal zemine kavuştu ancak uygulamaya tam anlamıyla 2025'te geçildi. 0.1 litre ile 3 litre arasındaki su, soda, gazoz ve meyve suyu ambalajları sisteme dahil edildi. Vatandaşlar iade ettikleri her pet şişe için 25 kuruş depozito bedelini DOA makinelerinden alabiliyor. Bu bedelin doğrudan banka hesabına, İstanbulkart'a ya da telefon operatörü TL yüklemesi olarak aktarılması da mümkün. Ekonomik sıkıntılar nedeniyle dar gelirli vatandaşların ek gelir arayışı ve sıfır atık bilincinin artması, konuyu gündemin üst sıralarına taşıdı.
Bilinmesi gerekenler
DOA makineleri yalnızca sistemde kayıtlı ve üzerinde "Depozito İadesi Vardır" ibaresi ya da Türkiye Çevre Ajansı logosu bulunan ambalajları kabul ediyor. Şişenin ezilmemiş, barkodunun zarar görmemiş olması zorunlu. İade işlemi tek seferde en fazla 50 adet ambalaj için yapılabiliyor. Ödemeler nakit olarak değil, dijital cüzdan üzerinden gerçekleşiyor. DOA mobil uygulaması üzerinden en yakın iade noktasının harita üzerinde görüntülenmesi mümkün. İstanbul'un Avrupa Yakası'nda şimdilik Zeytinburnu ve Beylikdüzü'nde sınırlı sayıda makine aktifken, Anadolu Yakası'nda Tuzla Belediyesi öncülüğünde yaygınlaştırma çalışmaları hız kazanmış durumda. Zincir marketlerden A101 ve Şok'un bazı şubelerinde de makineler hizmete girdi.
Sırada ne var?
Bakanlık tarafından yapılan açıklamalara göre 2025'in ikinci yarısında cam şişe ve alüminyum içecek kutuları da sisteme dahil edilecek. Cam için 50 kuruş, alüminyum için ise 75 kuruş depozito bedeli öngörülüyor. İstanbul başta olmak üzere büyükşehir belediyelerine ait metro istasyonları, meydanlar ve üniversite kampüslerine ek makinelerin yerleştirilmesi için ihale süreci devam ediyor. Ayrıca site yönetimleri ve toplu konut idareleri için 'Siteye DOA' projesi üzerinde çalışılıyor; bu kapsamda belirli nüfusun üzerindeki sitelere özel makine tahsisi yapılabilecek. Vatandaşların depozito birikimlerini market alışverişlerinde kullanabilmelerine yönelik altyapı çalışması da bankalar nezdinde sürdürülüyor.
Sık Sorulan Sorular
DOA iade makinesine her şişe atılır mı?
Hayır. Yalnızca üzerinde Türkiye Çevre Ajansı logosu veya 'Depozito İadesi Vardır' yazısı bulunan, 0.1 ila 3 litre arasındaki su, soda ve gazoz ambalajları kabul edilir. Şişenin ezilmemesi ve barkodunun okunur olması gerekir.
DOA geri dönüşüm makinesi kaç para veriyor?
Her bir uygun pet şişe için 25 kuruş depozito bedeli ödenir. Tutar, DOA uygulamasındaki dijital cüzdana yüklenir ve istendiğinde banka hesabına, İstanbulkart'a veya telefon hattına TL olarak aktarılabilir.
İstanbul'da DOA makinesi bulunan ilçeler hangileri?
Şu an için Tuzla, Pendik, Kartal ve Zeytinburnu başta olmak üzere A101 ile Şok marketlerinin bazı şubelerinde ve belediye tesislerinde GBM (Geri Dönüşüm Makinesi) adıyla da bilinen cihazlar aktiftir. En güncel lokasyonlar DOA mobil uygulamasındaki haritadan öğrenilebilir.