Dışişleri AP Tepki: Türkiye'den Avrupa Parlamentosu'nun Kıbrıs Kararına Sert 'Yok Hükmünde' Yanıtı
Dışişleri Bakanlığı, Avrupa Parlamentosu'nun Kıbrıs'a ilişkin yeni kararını 'yok hükmünde' olarak nitelendirerek sert bir dille kınadı. Açıklamada kararın Türkiye ve KKTC için hiçbir bağlayıcılığının bulunmadığı vurgulandı.
Ne oldu?
Dışişleri AP tepki konusu, Türkiye Cumhuriyeti Dışişleri Bakanlığı'nın, Avrupa Parlamentosu (AP) tarafından kabul edilen Kıbrıs'la ilgili son karara verdiği en üst düzey diplomatik yanıtı ifade ediyor. Türkiye, AP Genel Kurulu'nda onaylanan ve Türk Silahlı Kuvvetleri'nin (TSK) adadaki varlığına dair eleştirel ifadeler içeren kararı resmi olarak tanımadığını ilan etti. Bakanlık tarafından yapılan yazılı açıklamada, kararın 'yok hükmünde' olduğu belirtilerek, metnin tamamının 'akıl dışı iddialarla' dolu olduğu kaydedildi.
Neden gündemde?
Avrupa Parlamentosu'nun aldığı bu karar, zaten hassas olan Türkiye-AB ilişkilerinde yeni bir gerilim başlığı yarattı. Kararın, özellikle Doğu Akdeniz'deki enerji denklemleri ve Kıbrıs sorununun çözümüne yönelik diplomatik çabaların yoğunlaştığı bir dönemde gelmesi dikkat çekti. Türk tarafı, AP'nin bu adımını, Kıbrıs Türk halkının iradesini ve egemen eşitliğini yok sayan taraflı bir tutum olarak değerlendiriyor. Konunun Türkiye kamuoyunda geniş yankı bulmasının temel sebebi ise kararda, Türkiye'nin garantörlük hakkına ve adadaki askeri varlığına yönelik kullanılan ifadeler oldu. Dışişleri Bakanlığı'nın sert dili ve 'yok hükmünde' ifadesi, siyasi partiler ve medya tarafından ulusal iradeye sahip çıkma olarak yorumlandı.
Bilinmesi gerekenler
Dışişleri Bakanlığı'ndan 24 Nisan Çarşamba günü yapılan açıklamada, AP kararının 'Kıbrıs Türkü'nün gasbedilmiş haklarını' görmezden geldiği vurgulandı. Türkiye'nin resmi tutumu net: Karar, danışma niteliğinde olan ve yaptırım gücü bulunmayan bir parlamento metni olduğu için Ankara nezdinde geçerliliğe sahip değil. Bakanlık, bu tarz kararların Avrupa Birliği kurumlarının güvenilirliğine zarar verdiğini belirtti. Metinde ayrıca, AB'nin Annan Planı döneminde verdiği sözleri tutmayarak Kıbrıs Türklerine uygulanan haksız izolasyonu sonlandırmadığı da hatırlatıldı. Türkiye, garantör ülke sıfatıyla, Kıbrıs Türklerinin güvenliğini sağlama konusundaki kararlılığını bir kez daha yineledi.
Sırada ne var?
Türkiye'nin bu karara karşı uluslararası hukuk zemininde bir adım atmaya hazırlandığına dair henüz resmi bir açıklama yapılmadı. Ancak diplomatik kaynaklar, Ankara'nın bu kararı AB Konseyi ve üye ülkeler nezdinde gündeme getireceğini ve karşı lobi faaliyetlerini artıracağını belirtiyor. Önümüzdeki günlerde Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın yapacağı temaslarda konunun ilk sıralarda olması bekleniyor. KKTC tarafından da AP kararını kınayan eş zamanlı açıklamalar gelirken, iki devletli çözüm modeline vurgu yapılıyor. Türkiye'nin bu sert çıkışı, AB ile pozitif gündem kurma çabalarının gölgede kalmasına rağmen, Doğu Akdeniz'deki mevcut statükodan taviz verilmeyeceğinin altını çiziyor.
Sık Sorulan Sorular
Avrupa Parlamentosu'nun Türkiye'yi kızdıran Kıbrıs kararında neler yer alıyor?
AP kararı, Türkiye'nin Kıbrıs'taki askeri varlığını eleştiriyor, TSK'nın adadaki faaliyetlerini 'işgal' olarak nitelendiriyor ve Türkiye'ye askerlerini çekme çağrısı yapıyor. Türkiye ise bu iddiaları tamamen reddediyor.
Türkiye'nin AP kararına 'yok hükmünde' demesinin hukuki anlamı nedir?
Avrupa Parlamentosu kararları, yasama organı kararı olsalar da üye devletler ve Türkiye gibi aday ülkeler için doğrudan bağlayıcı değildir. Türkiye, 'yok hükmünde' diyerek, siyasi ve hukuki olarak bu metni tanımadığını ve kendisi için bir sonuç doğurmayacağını ilan ediyor.
Dışişleri Bakanlığı'nın bu konudaki ilk resmi tepkisi nasıl oldu?
Dışişleri Bakanlığı, 24 Nisan'da yaptığı yazılı basın açıklamasında, AP kararını en sert ifadelerle kınadı. Kararın, Kıbrıs Türklerinin iradesini hiçe sayan ve bölgedeki gerilimi tırmandıracak bir girişim olduğunu belirtti.
Sadece 'yok hükmünde' demekle mi kalındı, ek bir yaptırım uygulanacak mı?
Şu aşamada alınan herhangi bir somut yaptırım kararı açıklanmadı. Türkiye, diplomatik girişimlerle ve sahada attığı adımlarla karara cevap verme stratejisini yürütüyor. Resmi yanıtın yanı sıra KKTC ile koordinasyonun artırılması bekleniyor.