Depozito İade Sistemi 81 ilde başladı: Vatandaş hem doğayı hem cebini koruyor
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın devreye aldığı Depozito Yönetim Sistemi (DOA) Türkiye genelinde başladı. Sistemin ilk gününde 1,5 milyon ambalaj toplanarak önemli bir geri dönüşüm adımı atıldı.
Ne oldu?
Depozito İade Sistemi (DOA), belirli ambalaj atıklarının geri dönüşümünü teşvik etmek amacıyla Türkiye genelinde resmen devreye alındı. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hayata geçirilen sistem, 81 ilde eş zamanlı olarak başlatıldı. Uygulama kapsamında vatandaşlar, satın aldıkları içecek ambalajlarını belirlenen iade noktalarına getirdiklerinde bir depozito bedeli alıyor. TRT Haber'in aktardığına göre, sistemin ilk gününde Türkiye genelinde 1,5 milyon adet ambalaj toplandı. Bu rakam, uygulamanın beklentilerin de ötesinde bir ilgiyle karşılandığını gösteriyor.
Neden gündemde?
Sosyal medyada ve yerel basında geniş yer bulan uygulama, özellikle çevre bilincine yaptığı katkı ve ekonomik getirisi nedeniyle gündemin üst sıralarına yerleşti. Edirne'de sistemi kullanan vatandaşlar, hem doğanın hem de kendilerinin kazandığını belirtti. Bilecik'te ise Depozito İade Sistemi'ne yoğun ilgi olduğu bildirildi. Finans Gündem ve T24'teki haberlere yansıyan ilk gün verisi de gündemdeki sıcaklığı artırdı. Sistem, uzun süredir atık yönetimi ve çevre kirliliğiyle mücadele kapsamında beklenen bir adımdı. Başlangıçtaki yüksek katılım, toplumda geri dönüşüme dair farkındalığın arttığının bir göstergesi olarak yorumlanıyor.
Bilinmesi gerekenler
Depozito Yönetim Sistemi, ilk etapta 0,1 litreden 3 litreye kadar olan tek kullanımlık cam, plastik ve alüminyum içecek ambalajlarını kapsıyor. İade edilen her ambalaj başına 25 kuruşluk bir depozito bedeli, sistem üzerinde oluşturulan e-cüzdanlara yükleniyor. Bu bakiye, anlaşmalı marketlerde alışverişlerde kullanılabiliyor. Toplanan ambalajların Türkiye Çevre Ajansı tarafından lisanslı işletmelerde geri dönüştürülmesi sağlanıyor. Sistem için marketler, belediyeler ve kamu kurumlarına kademeli olarak iade makineleri yerleştiriliyor. Bugüne kadar 500 binden fazla noktaya kurulum yapılması hedefleniyor. Bakanlık, bu adımla yıllık yaklaşık 20 milyar adet içecek ambalajının kontrol altına alınmasını ve çevre kirliliğinin önemli ölçüde azaltılmasını amaçlıyor.
Sırada ne var?
Uygulamanın başarılı sonuçlar vermesi durumunda, sistemin kapsamının genişletilmesi bekleniyor. İlerleyen aşamalarda süt, meyve suyu ve deterjan gibi diğer evsel atık ambalajlarının da depozito sistemine dahil edilmesi gündeme gelebilir. Bakanlık, uygulamanın toplum genelinde yaygınlaşması ve iade oranlarının yüzde 90 seviyelerine çıkarılması için bilinçlendirme kampanyalarını sürdürecek. Aynı zamanda, iade noktası sayısının artırılması ve mobil uygulama entegrasyonunun güçlendirilmesiyle vatandaşın sisteme erişiminin kolaylaştırılması planlanıyor.
Sık Sorulan Sorular
Depozito iade sistemi hangi ambalajları kapsıyor?
Sistem başlangıçta 0,1 ila 3 litre arasındaki tek kullanımlık cam, plastik ve alüminyum içecek ambalajlarını kapsamaktadır.
İade edilen her şişe için ne kadar ücret alınıyor?
İade edilen her ambalaj için 25 kuruş depozito bedeli, sistemdeki e-cüzdana aktarılmaktadır. Bu bakiye anlaşmalı marketlerde harcanabilmektedir.
Sistemin ilk gününde ne kadar atık toplandı?
Resmi açıklamalara göre, Depozito Yönetim Sistemi’nin Türkiye genelinde başladığı ilk gün 1,5 milyon adet ambalaj toplanmıştır.
Depozito iade noktaları nerelerde bulunuyor?
İade noktaları başta ulusal market zincirleri olmak üzere, belediyeler ve bazı kamu kurumlarında kademeli olarak kurulmaktadır. Türkiye genelinde 500 binden fazla noktaya kurulum yapılması hedeflenmektedir.