CHP deprem: Partide peş peşe ihraç, fesih ve görevden alma kararları ne anlama geliyor?

Ne oldu?

CHP deprem, Cumhuriyet Halk Partisi’nin teşkilat yapısında ve karar organlarında kısa süre içinde art arda yaşanan radikal değişiklikleri, toplu görevden almaları ve Yargıtay kararlarının yarattığı sarsıntıyı tanımlamak için kullanılan bir benzetmedir. Son birkaç gün içinde partide eş zamanlı olarak çok sayıda il başkanı görevden alındı, bazı ilçe örgütleri feshedildi. Asıl yankı uyandıran gelişme ise eski Genel Başkan Kemal Kılıçdaroğlu’na yakınlığıyla bilinen 6 ismin, kurultay delegesi listelerinden çizildiği iddiası oldu. Bu tablo, CHP’de uzun süredir devam eden değişim tartışmasının artık doğrudan teşkilata ve kurultay dengelerine yansıyan bir hesaplaşmaya dönüştüğünü ortaya koyuyor.

Öte yandan Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı'nın, parti üyelikleriyle ilgili yürüttüğü inceleme sonucunda 9 milletvekilinin parti üyeliğinin silinmesi, partideki sayısal dengeleri de sarstı. Kararın idari boyutunun yanı sıra, CHP'nin TBMM'deki sandalye dağılımı ve grup kararları üzerindeki etkisi tartışılmaya başlandı.

Neden gündemde?

Bu gelişmeler, CHP’deki iç iktidar mücadelesinin artık geri dönülemez bir noktaya ulaştığı yorumlarına neden oldu. Görevden almaların ve disiplin süreçlerinin ağırlıklı olarak İstanbul, Ankara ve İzmir gibi büyükşehirlerde yoğunlaşması, partinin seçim performansı açısından kritik olan bu bölgelerdeki yönetim anlayışının baştan aşağı değiştirilmek istendiğini gösteriyor. Sabah gazetesinin “CHP İzmir’de deprem! Güç gitti Gümrükçü geldi” başlığı da tam olarak bu yerel iktidar değişimine işaret ediyor.

Kılıçdaroğlu’nun kurultay delegesi listelerinde bazı isimlerin üzerini çizdiğine dair Hürriyet’in gündeme getirdiği iddia, parti içi muhalefetin “Genel Merkez bu listeleri tasfiye aracı olarak kullanıyor” söylemini güçlendirdi. Mevcut Genel Başkan Özgür Özel’in değişim söylemiyle geldiği görevde, eski yönetimin etkili figürlerini devre dışı bırakma çabası, tabanda “parti içi demokrasi” tartışmalarını yeniden alevlendirdi.

Bilinmesi gerekenler

Yaşananların parti tüzüğü ve disiplin yönetmeliği açısından dayandığı somut nedenler henüz resmi olarak tüm ayrıntılarıyla paylaşılmadı. CHP yönetimi, görevden almaların seçim başarısızlığı, örgüt içi şikayetler ve disiplin ihlalleri temelinde yapıldığını belirtse de, muhalif kanat bu gerekçeleri “siyasi tasfiye” olarak nitelendiriyor. Yargıtay'ın 9 vekil kararı ise tamamen bağımsız bir yargı sürecinin sonucu. Burada dikkat çeken nokta, silinen üyeliklerle birlikte CHP'nin TBMM grup yapısının etkilenip etkilenmeyeceği sorusu. Yargıtay kararı milletvekilliklerini doğrudan düşürmüyor ancak partiyle hukuki bağı kopan vekillerin durumu, Meclis İçtüzüğü ve siyasi parti kanunu açısından yeni bir hukuki zemini gündeme getirebilir.

Diğer yandan, deprem bölgesindeki icraatlar ve kentsel dönüşüm tartışmaları sürerken, CHP'nin iç gündeminin bu kadar yoğunlaşması, özellikle yerel yönetimlerdeki partili belediyelerin performansına gölge düşürebileceği eleştirilerini beraberinde getiriyor. Parti içi krizin, deprem gibi hayati bir konuda yürütülmesi gereken muhalefet stratejisini ikinci plana ittiği yorumları yapılıyor.

Sırada ne var?

Kurultay takvimi yaklaştıkça, delege listeleri üzerindeki mücadelenin daha da sertleşmesi bekleniyor. Parti Meclisi ve Yüksek Disiplin Kurulu’nun önümüzdeki günlerde yeni ihraç taleplerini karara bağlaması olası. Gözler özellikle büyükşehirlerde atanan yeni il başkanlarının nasıl bir yol haritası izleyeceğine çevrilmiş durumda. Öte yandan, Yargıtay kararı sonrası diğer vekillerin durumuna ilişkin emsal teşkil edebilecek yeni adımların gelip gelmeyeceği sorusu da siyasi kulislerde en çok konuşulan başlıklardan biri. Partideki sarsıntının yerel seçim öncesinde nasıl bir dengeye oturacağı, CHP'nin önümüzdeki dönemdeki en kritik sınavı olacak gibi görünüyor.