CHP'de 'ihraç' depremi: Kurultay tartışması parti içi hesaplaşmaya dönüştü

Ne oldu?

CHP ihraç kararı, parti içinde uzun süredir devam eden değişim ve kurultay tartışmalarının disiplin süreçlerine dönüşmesidir. CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu yönetimi, delege baskısıyla olağanüstü kurultay taleplerinin yükseldiği bir dönemde, eski Grup Başkanı Özgür Özel ve İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu’na yakınlığıyla bilinen çok sayıda partili hakkında harekete geçti. CHP Sözcüsü Müslim Sarı’nın açıklamasına göre, aralarında Grup Başkanvekili Gökhan Günaydın ve Genel Başkan Yardımcısı Nurhayat Altaca Kayışoğlu’nun da bulunduğu 9 milletvekili, tedbirli olarak kesin ihraç talebiyle Yüksek Disiplin Kurulu’na sevk edildi. Süreç yalnızca milletvekilleriyle sınırlı kalmadı; CHP İstanbul İl Başkanı Özgür Çelik’in de aralarında olduğu çok sayıda il başkanı hakkında da ihraç kararı alındığı bildirildi.

Neden gündemde?

Bu gelişme, CHP’nin 2024 yerel seçimlerindeki performansına ilişkin değerlendirmeler ve genel başkanlık yarışının erken işaret fişekleri olarak okunuyor. Özgür Özel ve Ekrem İmamoğlu çizgisindeki isimlerin parti içinde daha fazla söz hakkı ve yönetimde değişiklik istemesi, Kılıçdaroğlu liderliğindeki Merkez Yönetim Kurulu’nun (MYK) sert tepkisiyle karşılaştı. Disiplin Kurulu’na yapılan sevklerde gerekçe olarak parti tüzüğüne aykırı davranışlar ve parti disiplinini bozan faaliyetler gösterildi. DW.com’un aktardığına göre, tabandan gelen kurultay baskısına Kılıçdaroğlu’nun cevabı “ihraç” oldu. BBC’nin haberine göre ise Özgür Özel’e yakın 9 vekil için talep edilen kesin ihraç, parti içindeki bölünmenin artık resmi boyut kazandığını gösteriyor. Olayın sosyal medyada ve televizyon kanallarında geniş yankı bulması, konuyu Türkiye gündeminin üst sıralarına taşıdı.

Bilinmesi gerekenler

Sürecin hukuki ve siyasi açıdan birkaç kritik noktası var. Disiplin Kurulu’na sevk edilen milletvekillerinin savunmalarını, dokunulmazlıklarına ilişkin teknik detayları ve Parti Meclisi’nin bu kararlardaki rolünü çevreleyen tartışmalar dikkat çekiyor. Parti kulislerinde, MYK’nın milletvekillerini doğrudan disipline sevk yetkisinin bulunmadığı, bunun için Parti Meclisi kararı gerektiği yönünde itirazlar dile getiriliyor. Ayrıca disiplin sürecinin işletilme biçimi ve “tedbirli sevk” uygulaması, parti içi demokrasi açısından sorgulanıyor. CHP tüzüğüne göre, kesin ihraç cezası alan bir üye, partiyle olan tüm bağlarını kaybediyor ve bir daha CHP’ye üye olamıyor. Bu durum, özellikle genel seçim öncesi aday belirleme süreçlerinde dengeleri doğrudan etkileyebilecek bir faktör. Son dakika gelişmeleri arasında, CHP Disiplin Kurulu’nun bazı dosyalarda “Özel dönemi verilen kararlar yok hükmündedir” yönünde bir tutum alması da dikkat çekiyor; ancak bu iddianın dayanağı ve resmi teyit durumu henüz netleşmiş değil.

Sırada ne var?

Yüksek Disiplin Kurulu’nun önümüzdeki günlerde toplanarak sevk edilen isimlerin dosyalarını ele alması bekleniyor. Kuruldan çıkacak kararlar, CHP’deki kanatlar arasındaki gerilimin seyrini belirleyecek. İhraç taleplerinin reddedilmemesi halinde, parti dışında kalan muhalif isimlerin kuracağı yeni siyasi oluşumlara dair senaryolar konuşulmaya başlandı. Öte yandan, kurultay talebinin tabanda ne kadar karşılık bulacağı ve yerel örgütlerden yükselecek seslerin parti yönetimi üzerinde nasıl bir baskı oluşturacağı da önümüzdeki sürecin kritik başlıkları arasında. İstanbul İl Başkanı Özgür Çelik ve diğer il başkanlarının durumu ise yerel örgütlerle genel merkez arasındaki ilişkinin yeniden tanımlandığı bir döneme işaret ediyor.