Atekes kağıtta kaldı: İsrail Lübnan'da saldırıları sürdürüyor, Hizbullah'tan sert ret
İsrail ile Hizbullah arasında ABD arabuluculuğunda varılan ateşkes anlaşmasına rağmen Lübnan'da karşılıklı saldırılar durmadı. Anlaşmayı 'kesin dille' reddeden Hizbullah direnirken, İsrail operasyonlara devam kararı aldı.
Ne oldu?
Lübnan ateşkes saldırıları, İsrail ile İran destekli Hizbullah arasında diplomatik temasların yoğunlaştığı ve kısmi mutabakatların konuşulduğu bir dönemde, sahadaki çatışmaların şiddetini korumasıyla gündeme gelen krizi tanımlıyor. BBC'nin aktardığına göre, İran Hürmüz Boğazı'nı yeniden kapatma tehdidinde bulunurken, taraflar arasındaki ateşkes girişimleri kağıt üzerinde kaldı. İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu, orduya verdiği talimatta Hizbullah hedeflerine yönelik saldırılara kısmi ateşkes uygulanabileceğini ancak işgal ve operasyonların süreceğini bildirdi. Anadolu Ajansı'nın verilerine göre, İsrail'in 2 Mart'tan bu yana Lübnan'a düzenlediği hava ve kara saldırılarında hayatını kaybedenlerin sayısı 4 bini aştı.
Neden gündemde?
Bölgede tansiyonun düşürülmesi için yürütülen uluslararası çabalar ile sahadaki gerçeklik arasındaki uçurum derinleşiyor. İran Meclis Başkanı Kalibaf, geçici ateşkesin Lübnan'ı da kapsadığını belirtirken, ihlallerin 'güçlü tepkiler' doğuracağı uyarısında bulundu. Buna karşın Hizbullah, ABD aracılığıyla varılan ateşkes şartlarını kesin bir dille reddettiğini duyurdu. İsrail tarafı ise 'operasyonel gereklilikleri' gerekçe göstererek saldırılarını sürdürüyor. Sivil kayıpların artması ve altyapının çökme noktasına gelmesi, konuyu insani kriz boyutuyla da dünya gündeminin üst sıralarında tutuyor.
Bilinmesi gerekenler
Çatışmalar, son haftalarda coğrafi olarak daralmış olsa da yoğunluğundan bir şey kaybetmedi. İsrail ordusu özellikle güney Lübnan'daki Hizbullah mevzilerini ve silah depolarını hedef alırken, Hizbullah da İsrail'in kuzey yerleşimlerine roket ve insansız hava aracı saldırılarıyla karşılık veriyor. Finans Gündem'in aktardığı haberlere göre, ateşkes iddiaları uluslararası basında yer bulurken İsrail'den yeni saldırı haberleri gelmesi dikkat çekti. İran'ın Hürmüz Boğazı'nı yeniden kapatacağını duyurması ise krizin Basra Körfezi'ne sıçrama riskini beraberinde getiriyor. Bu tehdit, küresel enerji piyasalarında tedirginliğe yol açarken, Lübnan'daki ateşkes çabalarının sadece iki ülke arasındaki bir mesele olmadığını, geniş bir vekalet savaşının parçası olduğunu gözler önüne seriyor.
Sırada ne var?
Kısa vadede kapsamlı ve kalıcı bir ateşkes ihtimali zayıf görünüyor. Netanyahu hükümeti, iç kamuoyuna Hizbullah'ı tamamen etkisiz hale getirme vaadinde bulunurken, Hizbullah da askeri kapasitesini koruduğu mesajını veriyor. Lübnan'daki insani durumun ağırlaşması ve uluslararası baskının artması, tarafları geçici de olsa bir sessizlik dönemine zorlayabilir. Ancak İran'ın Hürmüz Boğazı kartını masaya sürmesi, çatışmanın boyutlarını genişletebilecek yeni bir cephe açılması endişesini canlı tutuyor. Diplomatik kaynaklar, önümüzdeki günlerde bölgeye yönelik üst düzey ziyaretlerin artabileceğini belirtirken, sahada her an yeni bir tırmanış yaşanabileceği uyarısında bulunuyor.
Sık Sorulan Sorular
İsrail ile Hizbullah arasında ateşkes sağlandı mı?
ABD arabuluculuğunda bir ateşkes metni üzerinde görüşmeler yapılmış olsa da Hizbullah şartları kesin dille reddetti. İsrail ise kısmi ateşkes ile operasyonların süreceğini duyurdu. Sahada karşılıklı saldırılar devam ediyor.
Lübnan'daki çatışmalarda son durum ne? Ölü sayısı ne kadar?
Anadolu Ajansı'na göre İsrail'in 2 Mart'tan bu yana düzenlediği saldırılarda ölenlerin sayısı 4 bini aştı. Saldırılar çoğunlukla güney Lübnan ve başkent Beyrut'un güney banliyölerinde yoğunlaşıyor.
İran'ın Hürmüz Boğazı tehdidi bu krizle nasıl bağlantılı?
İran, Hizbullah'ın ana destekçisi konumunda. BBC'nin aktardığına göre İran'ın Hürmüz Boğazı'nı kapatma tehdidi, Lübnan'daki çatışmalarla eş zamanlı olarak geldi. Bu durum, gerilimin Basra Körfezi'ne sıçrama ve küresel enerji arzını etkileme riskini artırıyor.