Ankara yasak kararı: NATO zirvesi öncesi başkentte 13 günlük kritik tedbirler
Ankara Valiliği, 36. NATO Zirvesi kapsamında kent genelinde 13 gün süreyle toplantı, gösteri yürüyüşü ve basın açıklaması gibi etkinlikleri yasaklama kararı aldı.
Ne oldu?
Ankara yasak kararı, Ankara Valiliği'nin yaklaşan 36. NATO Zirvesi öncesinde kent genelinde uygulanmak üzere aldığı geçici güvenlik tedbirlerini ifade ediyor. Valilikten yapılan resmi açıklamaya göre, başkentte 13 gün boyunca her türlü toplantı, gösteri yürüyüşü, basın açıklaması, oturma eylemi ve benzeri etkinliklerin yapılması yasaklandı. Karar, zirvenin sorunsuz geçmesini sağlamak ve kamu düzenini korumak amacıyla 2911 sayılı Toplantı ve Gösteri Yürüyüşleri Kanunu'nun ilgili maddelerine dayandırıldı.
Neden gündemde?
Kararın gündeme oturmasının birkaç nedeni var. Öncelikle yasağın kapsamı yalnızca zirvenin yapılacağı alanlarla sınırlı kalmayıp tüm il genelini kapsıyor. Bu durum, başkentteki günlük sivil toplum faaliyetlerini ve siyasi partilerin rutin etkinliklerini de etkileyecek. Ayrıca 13 gün gibi uzun sayılabilecek bir süreyi kapsaması, önceki uluslararası organizasyonlarda alınan benzer tedbirlere kıyasla daha kapsamlı bir önlem olarak değerlendiriliyor. Ekonomim ve Habertürk'ün aktardığına göre, kararın duyulmasının ardından bazı sivil toplum kuruluşları ve muhalefet partileri, yasağın ifade özgürlüğü ve toplantı hakkına ölçüsüz bir müdahale olduğu yönünde eleştiriler dile getirdi.
Bilinmesi gerekenler
Alınan karar, Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'nin (AİHM) benzer konulardaki içtihadı açısından da dikkat çekici. AİHM, geçmişte Türkiye'den gelen başvurularda, ulusal makamların toplantı ve gösteri özgürlüğüne getirdiği kısıtlamaların "kamu güvenliğinin korunması" amacıyla orantılı olup olmadığını inceledi. Mahkemenin Şaban Yasak v. Türkiye (No. 17389/20) kararında, ulusal mahkemelerin öngörülebilir bir yorum yaptığı ve başvuranın suçlu bulunmasının hukuka uygun olduğu sonucuna vardığı hatırlatılabilir. Ancak bu karar, mevcut yasağın otomatik olarak AİHM standartlarına uygun olduğu anlamına gelmiyor; her somut olay kendi koşullarında değerlendiriliyor. Valilik, yasağın NATO gibi yüksek güvenlik riski taşıyan bir zirve için alındığını ve geçici olduğunu vurguluyor. Karara uymayanlar hakkında idari ve adli işlem yapılacağı da ayrıca belirtildi.
Sırada ne var?
Zirve süresince ve sonrasında yasağın uygulanması yakından takip edilecek. Özellikle yasağa rağmen gerçekleştirilebilecek eylemler veya basın açıklamaları, güvenlik güçlerinin nasıl bir tutum sergileyeceği konusunda belirleyici olacak. Zirvenin sona ermesiyle birlikte yasak kararının kendiliğinden kalkması bekleniyor. Ancak hukuk çevrelerinde, yasağın kapsamına yönelik bireysel başvurular veya iptal davaları gündeme gelebilir. Bu tür başvurular, Türk yargısının yanı sıra ileride AİHM nezdinde de değerlendirme konusu olabilir.
Sık Sorulan Sorular
Ankara'daki yasak kararı tam olarak neyi kapsıyor?
Karar, Ankara il genelinde 13 gün boyunca her türlü açık hava toplantısı, gösteri yürüyüşü, basın açıklaması, oturma eylemi ve benzeri etkinliklerin yapılmasını yasaklıyor.
Yasak kararının gerekçesi nedir?
Ankara Valiliği, kararı 36. NATO Zirvesi'nin sorunsuz ve güvenli bir şekilde gerçekleştirilmesi, kamu düzeninin korunması amacıyla 2911 sayılı Kanun'a dayanarak aldı.
Yasak hangi tarihler arasında geçerli olacak?
Valilik kararında yasağın 13 gün süreceği belirtiliyor. Kesin başlangıç ve bitiş tarihleri resmi açıklamada yer almıştır; zirve takvimiyle uyumlu olarak belirlenmiştir.
Bu tür yasak kararlarına karşı hukuki yola başvurulabilir mi?
Evet, idari işlem niteliğindeki bu karara karşı idare mahkemelerinde iptal davası açılabilir. Ayrıca iç hukuk yolları tüketildikten sonra AİHM'e bireysel başvuru yapılması da teorik olarak mümkündür.