Akaryakıta Temmuz ÖTV Zammı: Motorin ve Benzinde Beklenen Artış Ne Kadar?

Ne oldu?

Özel Tüketim Vergisi (ÖTV), belirli mal ve ürünler üzerinden maktu veya oransal olarak alınan bir harcama vergisidir ve akaryakıt fiyatlarının en önemli bileşenlerinden birini oluşturur. Temmuz ayı itibarıyla akaryakıt ürünlerinden alınan maktu ÖTV tutarlarında, Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) oranında otomatik bir güncellemeye gidilecek. Son dönemde gündeme gelen hesaplamalara göre, kurşunsuz benzinde litre başına 2,19 TL, motorinde (mazot) ise 2,66 TL düzeyinde bir ÖTV artışı yaşanması öngörülüyor. Bu artış doğrudan pompa satış fiyatlarına yansıyacak ve sürücülerin yakıt maliyetlerini yükseltecek.

Neden gündemde?

Akaryakıt fiyatları, hem bireysel tüketiciler hem de lojistik ve üretim sektörleri için kritik bir maliyet kalemi. ÖTV zammı, yalnızca araç depolarını dolduran vatandaşı değil, zincirleme etkiyle market raflarındaki ürün fiyatlarını da ilgilendiriyor. Ayrıca söz konusu güncellemenin, akaryakıt fiyatlarında son dönemde yaşanan dalgalanmaların üzerine gelmesi, zam tartışmasını daha da alevlendiriyor. Döviz kurundaki hareketlilik ve brent petrol fiyatlarındaki değişimler akaryakıt fiyatlarını sürekli gündemde tutarken, 6 ayda bir yapılan bu otomatik ÖTV ayarlaması, bütçe üzerindeki baskıyı artırması nedeniyle araç sahipleri için yılın en dikkat çeken ekonomi başlıklarından biri haline geldi.

Bilinmesi gerekenler

4760 sayılı Özel Tüketim Vergisi Kanunu’na göre akaryakıt ürünleri, kanuna ek 1 sayılı tarifede yer almakta ve burada belirlenen maktu vergi tutarları her yıl ocak ve temmuz aylarında Yİ-ÜFE değişim oranı kadar otomatik artırılmaktadır. Bu mekanizma, Cumhurbaşkanı’nın yetkisi dahilinde farklı oranlar belirlenmediği sürece kanunen işler. Eğer herhangi bir düzenleyici müdahale olmazsa, motorinde litre başına ÖTV’nin yaklaşık 2,66 TL, benzinde ise 2,19 TL artması bekleniyor. Bu rakamlar vergi artışına işaret eder; nihai pompa fiyatına KDV de ekleneceği için tüketiciye yansıyacak tutar biraz daha yüksek olacaktır. Geçmiş yıllarda hükümet, benzer dönemlerde akaryakıt fiyatlarında aşırı dalgalanmayı önlemek için eşel mobil sistemini devreye sokarak ÖTV ayarlamasına müdahale edebilmişti. Ancak şu an için böyle bir düzenleme sinyali gelmiş değil.

Sırada ne var?

Gözler, Hazine ve Maliye Bakanlığı’nın atacağı adımlara çevrildi. Kurumun, otomatik ÖTV artışını aynen uygulaması halinde, temmuz ayının ilk günlerinden itibaren pompaya doğrudan zam yansıyacak. Buna karşın, enflasyonla mücadele kapsamında hükümetten gelebilecek olası bir “ÖTV sübvansiyonu” ya da eşel mobil düzenlemesi, zam tutarının bir kısmını kamu maliyesi üzerinden karşılayarak tüketiciye yansımasını sınırlayabilir. Sektör temsilcileri, olası müdahale olmazsa özellikle motorindeki artışın taşımacılık maliyetlerini ciddi ölçüde yükselteceği ve bunun genel enflasyon üzerinde ilave bir baskı oluşturacağı uyarısında bulunuyor. Resmi kararın ay sonuna kadar Resmi Gazete'de yayımlanması bekleniyor.